ઓસામણ (૨)

December 6, 2014

thali

ઓસામણ(૨) 

(વિઇ પોસ્ટનું ચાલુ)     

             સાંજીજો કિડિયારો પુરેમેં ત્રોય જેડલું ભેરી થિઇયું તડે હેમકુંર મિડ઼ે ગાલ કેં સુણી બોય જેડલું રાજીયાણી થિઇયું.

‘ત કાલ અમુભાઇ વટે પાણ ગાલ વિજે લાય વિઞો’

‘અસાં બીં મિંજા કોક હકડ઼ી તો ભેરી હલે ત્રગાઠિયેસે કમ ફિટીપે’ગોધાવરી ચેં

‘ત્રગાઠિયો કુરેજો ચોથી કંકુડી આય ન અધ કલાક સે ઇનજો કીં ખટો મોરો નતો થીએ આંઉ ઘરે વિઞીને બોલાયને ગાલ કરિયાતી’હેમકુંર ચેં

             કંકુ હેમકુંરજી પડોસણ વઇ. હી ત ઇ પણ હેમકુંવર ગોધાવરી ને કૌસલ્યા મિણીજી જેડલ હુઇ પણ ઇનજા બ પોતરાને હિકડ઼ી પોતરી જી જંજાડ઼ હુઇ.તે મથે નો બ ડી સજી ને ચાર ડીં માંધી રોંધી હુઇ નોં વિચાડ઼ી હંમેસા રૂઇ ને ચોંધી હુઇ

‘બાઇ આંજી સેવા મુંકે કિઇ ખપે સે આંઉ અભાગણી કરે નતી સગાં ને ઉલટો આં વટા કરાયને પાપજી ગઠડી બંધિયાતી’

‘વે… માલક મુજે કરમજા લેખ જ એડ઼ા લિખે આય તેમેં તોજો કેડ઼ો ડો ધી?’

‘કંકુ જરા ઘરે અચતા તો જેડ઼ો કમ આય’હેમકુંર ગોંખ મેં ઊભી સડ કે

           કંકુ હેમકુંરજે ઘરે આવઇ ત હેમકુંર ઇનકે ચાય પિરાયને પોય ગૌરાંગ ને વિસાખાજી ગાલ કેં ને ચેં કાલ અમુ અમધાવાધી વટે ગાલ કેણ વિઞણું આય ત કોસીને ગોધી ભેરી તું પણ હલજ.બે ડી નોં વગે ચારોંય જેડલું અમુભાઇજે ઘરે વઇયું.ધરવાજો ખુલ્લો હુવો ને અમુ બાયણે સામે સોફેતે વિઇ છાપો વાંચેતે.કૌસલ્યા ઘંટી મારે ત છાપે મિંજા નેરે વિગર અમું ચેં

‘બાયણો ખુલ્લો આય’ત ચારોય મુરકઇયું વરી ગોધાવરી ઘંટી મારે

‘અરે….બાયણો….ખુલ્લો….’કંધે અમુ મથે નેરેને ચેં ‘ઓહો…અચો અચો’

‘બાયણો ખુલ્લો આય ઇ ત અસી પણ સુયો ને ડિઠો પણ અઇ ચ્યાં ન અચો ત કીં અચાજે’ મુરકીને કંકુ ચેં

‘હેં…હા…હા અચો અચો વ્યો’ખિલી કરે અમુ ચેં પોય રસોડ઼ે ડિયાં નેરે સડ કે

‘એ વિસાખાજી મા નેરતા મેમાણ આયા અઇ’

‘મું કંકુભેણજો અવાઝ સુયો…’ચઇ સુંધર બારા આવઇને મિણી ડિયાં નેરેને ચેં

‘જયશ્રી કૃષ્ણ’

‘જયશ્રી કૃષ્ણ’

‘સે કુરો….? અજ મુંજા અહોભાગ આં…. ચરોંયકે ફુરસધ મિલી વઇ’સુંધર મિણી કે પાણી ડિંધે પુછે

‘હા…ઉ ગૌ સેવા આશ્રમમેં કથા હલઇતે ઇતરે નિકરાણું નતે અજ થ્યો ઘણે ડીં થ્યા સુંધરભેણ કે મિલ્યા નઇયું ત મિલી અચોં’કંકુ મિણી વતી જભાભ વારે                        

‘ભલે ઇં ત ઇં આયા ત ખરા’પાણીજા ગલાસ ખણધે સુંધર ચેં

        ઘરજી ઘંટી વગી તિન ટાણે વિસાખા રસોડેમેં હુઇ ઇન ઝાટપાટા ચાય ભનાય ને ચાય ઉકરઇ તેં લગણ મીણી લાય નાસ્તો કઢે સે ડિસી સુંધર રાજી થઇ ચાય ગારેને સુંધર કોપ ભરીધી આવઇ સે વિસાખા હિકડ઼ી ટ્રે મેં નાસ્તેજી રકાબીયું ને ચાય જા કોપ રખી રસોડેજી બાજુમેં ઊભી રઇ

‘ધિધડ઼ ઘોડે વારેજી ઊભી કરો અઇયે વિઞ બારા ડઇ અચ’ચિઇ સુંધર ખિલઇ

        વિસાખા નાસ્તેજી ટ્રે રખી પાછી રસોડેમેં હલઇ વઇ,ત ટ્રે મિણી ડિયાં ઉર્યા કંધે અમુ ચે ‘હલો નાસ્તો કયો’

       નાસ્તા-પાણી થઇ વ્યા પોય કંકુ ગાલ અગિયા વધારે લા ચેં

‘હિન હેમકુંરજો નંગ આજી છોરીકે ફિરાય તો સે જ અઇ રજા ડ્યો ત..

‘ડિની ડિની અજનું કુરો હિન ઘડીનું ડિની આંકે’કંકુજી ગાલ વિચ મિંજા જ બુકીધે અમુ ચેં પોય સુંધર કોરા નેરે ત સુંધર હામીમેં મુન હલાય ચેં

‘ઊભીયો હેર જ મિણીજો મિઠો મોં કરાઇયા…અરે વિસાખા ઉ ગુલાબપાકજો ડબરો ખણી અચતા’

ગુલાબપાકજો ડબરે મિંજા મિણીકે ગિટા ભરાય ત મિણી જેડલે પ સુંધર ને અમુકે ગિટા ડિનો ને રાજીયાણા થ્યા ત્યાં સુધી અમુ વિસાખાજી કુંડલી ખણી આયો સે હેમકુંરકે ડિધે ચેં ‘અઇ આંજી રીતે જોડામેડ઼ નેરાય કરે ને તેડ઼ો મુંકે જભાભ વારીજા આંઉ આંજે ફોનજી વાટ નેરિંધોસે.

        ચારોય જેડલ ને સુંધર હિડાં હુડાંજી બ ચાર ગાલિયું કરે રાજીયાણી થીંધી રજા ગિડોં ને ઘરે આવઇયું.’હેમકુંર ત ઘરે અચીને ગૌરાંગજી કુંડલી ખણી મગન મારાજ

વટે વઇ ને જોડ઼ામેડ઼ નેરે રખેજો ચેં

‘આંઉ કાલ અચાંતી ત્યાં સુધી અઇ આંજી ફુરસધે નેરે રખજા’

       બે ડીં ઇ ને ગોધાવરી મગન મારાજ કે મિલણ વિઇયું મગન મારાજ ખીકારેને ચેં

‘જોડ઼ામેડ઼ ત ભરોભર આય ને બ અઠવાડે પ્વા આઠમજો મુરત પ ખાસો આય તેની વિંયા કયો ત ઉત્તમ જયશ્રી કૃષ્ણ’ચઇ બોંય કુંડલિયું સોંપે.મગનકે ડખણા ડઇને બોંય જેડલું ઘરે આવઇયું ત હેમકુંરજે ઘરજી ડેલી વટ કોસલ્યા ઊભી વઇ

‘સવારજે પોર મેં કિડાં વિઞી આવઇયું બોંય જેણી?’

‘ઉ મગન કે જોડ઼ામેડ઼ નેરે લા ડિનો વો તેંજી પુછા કેણ?’ગોધાવરી ચેં

‘કુરો ચેં મગન?’હરખાઇને કોસલ્યા પુછે

‘અજ અંધારી આઠમ આય ને ફરી સાઇ આઠમજો વિયા થીએ ત ઉત્તમ’હેમકુંર ચેં

‘અડ઼ે વા…ત કયો તૈયારી’કોસલ્યા ને ગોધાવરી ચ્યો

       ગૌરાંગ ને વિસાખાજી સગાઇ,વિયા ને હનીમુન રંગે ચંગે પુરા થ્યા.ફરીને પાછા અવે પ્વા બે ડી વિસાખા નિતનીમ પતાયને રસોડેમેં વઇ ને મિણી લા કાફી ભનાય તે ત હેમકુંર નાઇ કરેને રસોડે મેં આવઇ તેંકે કાફી ડિંધે વિસાખા ચેં

‘જયશ્રી કૃષ્ણ મમ્મી’

‘જયશ્રી કૃષ્ણ’ચઇ કાફી પીધે

‘મમ્મી રસોઇ કુરો ભનાયણી આય મુંકે સાધી ડાર ભાત સાગ ને ફુલકા ભનાઇધે જ આવડેતા બ્યો કીં આઉ બુજા નતી’અખ ઢારે વિસાખા ચેં

‘ઇતરો આવડ઼ેતો સે ઘણે આય ભાકી આઉ કુલા અઇયા આઉ તોકે ભાકીજો મિડ઼ે સિખાઇધીસ’ચઇ હેમકુંર ખિલઇ

      વિસાખાને ગૌરાંગજો ઘરસંસાર ભરોભર હલ્યોતે સે ડિસી હેમકુર ત ઠીક ઇનજી જેડલેકે પ સેર રત ચડ્યો તે.બ વરે કિડાં ગુધરી વ્યા ખબર ન પઇ.શ્રાણ મેણેંમે ઉજ નંધકિશોર મારાજ સિવપુરાણ વાંચે વારો વો સે સુણી ત્રોંય જેડલું રાજીયાણી થિઇયું.

      હિકડ઼ો ડીં હીં ત ડેલી ખોલે વાટ નેરીધલ હેમકુંર ડિસાણી ન ત ગોધાવરી  ને કૌસલ્યાકે નવાઇ લગી ઇતરે ગોધાવરી સડ કેં,

‘હેમલી…અઞા ઘરમેં કુરો કરિયેંતી જપાટે બારા નિકર નકાં કથા ચાલુ થઇ વેંધી’

‘એ અચાંતી મુંજી મા અચાંતી રાડારાડ મ કર’હેમકુંર ગોંખ મિંજા જભાભ વારે ને પોય ડાધરે કોરા વરીને પેલે પગથિયે તે ઊભી વિસાખા કે ચેં

‘કેસુમોધી વટ રાસન મંઢાયો આય સે ડિણ અચે તડે બીલ નેરે ને પૈસા ડઇ ડીજ ને માલ ભરાભર તપાસે ગિનજ ઇ મુવો ગોટાળા કરેતો છડિયા ડારજી ભધલી ફોતરે વારી ડાર હલાય ડેતો બાસમતી ચોખા ચ્યા વે ત જીરાસાર હલાયતો’

‘ભલે મમ્મી પાંજે ઘરે કુરો ખપે સે ખબર આય ત ખોટો ધાંઇ હુંધો ત પાછો હલાય ડીધીસે હા ગિનો હી કપાજી કુથરી’

‘હા..ડે ડે નકાં વટુ કુરેજી ભનાઇબો’ચઇ હિકડ઼ે હથસે કુથરી ને બે હથસે ડાધરે તે ટેકે લા બધલ ડોરી જલણ વઇ ત ન કુથરી હથ આવઇ ન ડોરી પ પગ ત્રિકી વ્યો ને પેલે પગથીએતા ધડડડ હેમકુંર છણઇ સીધી નીચે

‘મમ્મી…..’વિશાખાજી ઉબરાડ નિકરી વઇ સે સુણી ગોધાવરી,કૌસલ્યા ને ગૌરાંગ ‘કુરો થ્યો…કુરો થ્યો કંધા ધોડ઼્યા.

     પટ પોંધે હેમકુંર ઢકરજી વઇ.જાટપાટા ગૌરાંગ ડાગધર સુધાકરકે ફોન કરે એમ્બ્યુલન્સ મંગાય ને ધવખાનેમેં ડાખલ ક્યોં.સુધાકર મિડ઼ે ચેક કરેને ચેં

‘નિંઢે મગજકે ધપાડ લગી આય ને પુઠજી સંગરજા ચાર મણકા ધક્કો લગધે ખસીને જરા અગિયા અચી વ્યા અઇ મગજકે ધપાડ લગેસે કોમામેં અઇ ઇતરે વાટ નેરણી ખપધી ઇ ભાનમેં અચે તેં લા આઉ મુંજી ભનધી કોસીસ કરિયા તો’સુણી ગોધાવરી રુઇ પિઇ ‘આઉ રાડારાડ ન કઇ વોત ત હીં ન ભન્યો વોત’

‘ઇનમેં માસી આંજો કુરો વંગ થાવા કાડ઼ વો સે થ્યો’ગૌરાંગ કોસલ્યાકે થધારે

      સુધાકરજે મત સે હજી ત્રે ચાર કલાક ત સચ્ચા.ઇતરે ગોધાવરી ને કોસલ્યા કે ગૌરાંગ ચેં ‘માસી અઇ ઘરે વિઞો આંકે કુરો થ્યો તેંજી આઉ જાણ કંધોસે ને વિસાખા કે પ ભેરી કોઠે વિઞો આઉ હિડાં હાજર અઇયા’ 

      આના બાના કે પુઠિયા ત્રોંય ઘરે વિઇયું.સારવાર હલઇતે ત્રીજે ડીં હેમકુંર ભાનમેં આવઇ તિન ટાણે વિસાખા બાજુમેં વિઠી વઇ સે નેરે હેમકુંર પુછે

‘કિતરા વગા?’સે સુણી નરસ સુધાકરકે બોલાય આવઇ

‘મમ્મી ઇગ્યારો વગા અઇ’વિસાખા હેમકુંરજો હથ જલેને ચેં

‘ખાસી નિંધર અચી વઇ…પ હાણે ઠીક લગેતો જરા પુઠ ડુખેતી’

‘હા પુઠજી સંગરજા હડકા ચાર ખીસી વ્યા અઇ ઇતરે પ અઇ હિડાં આરામ કંધા ત મિડ઼ે ભરાભર થઇ રોંધો’સુધાકર ખિલીને ચે ત્યાં સુધીમેં ગૌરાંગ અચી વ્યો તેંકે સુધાકર ચેં રિકવરી સારી આય ને હાણે વાંધો નાય’

‘મમ્મીકે ખાધે લાય કુરો ડીણું?’ગૌરાગ પુછે

‘કીં પણ ઇનીજી મરજી વે સે વાંધો નાય’ગૌરાંગજી પુઠ થાબડ઼ે સુધાકર ચેં

‘છોરા મુંકે ભુખ લગી આય’હેમકુંર ગૌરાંગ કે ચેં

‘મમ્મી કુરો ખેણું આય ભટાટા પૌવા ભનાય અચાં?’વિસાખા પુછે

‘હા…ઇ ભરોભર આય’ચઇ હેમકુંર ખિલઇ

     ઉ ડીં સારી રીતે પસાર થઇ વ્યો.બે ડીં વિસાખા કાફી ને નાસ્તો ખણી આવઇ તેં ભેરી ગોધાવરી,કંકુ ને કૌસલ્યા મિલણ આવ્યા.નાસ્તો પાણી કંધે હેમકુંર નિત ડીં પરમાણે ગાલિયું કેં ઓચિતી ઇનજી નજર સામે કેલેન્ડર તે પઇ

‘અજ તો સોમવાર આય ને ધવાખાનેજો કેલેન્ડર બુધવાર કીં વતાય તો?’

‘હેમલી તું બ ડીં બેભાન હુઇએ’ગોધાવરી ચેં

‘હેં…હે રામ…તડેં જ મુંકે લગો જાણે લમી નિંધર કઇ આય’ચઇ હેમકુંર ખિલઇ

‘તોજી તબિયત સુધરી વઇ ઇ ઘણે આય સોમવાર વે ક બુધવાર તોકે કુરો ફરક પેતો સે ચો ભલા?’

‘અજ થ્યો બુધ,ગુરૂ,સુકર,સનિ ને પોય આતવાર’ચઇ હેમકુંર નિસાકો વિધે

‘કો કુરો થ્યો મમ્મી કીં ડીં જા લેખા કયો તા?’વિસાખા પુછે

‘અજ ઓસાણ ખાધેજી મન થીએતી’ચઇ હેમકુંર ખિલઇ

‘ત અજ ઓસાણ ભનાય અચા આતવારજો બિયાર ખાજા ભલે મમ્મી ત આઉ વિઞા ને ઓસાણજી સાંભાઇ કરિયા’ચઇ વિસાખા ઊભી થઇ ત ત્રોંય જેડલું જયસી કરસન કરે ઊભી થ્‍ઇયું

      વિસાખા ઘરે અચી વાસણ રખી ને સાગ મારકીટ વઇ.સજી મારકીટ ફરઇ કેં વટે મુરી ન વઇ છેલ્લે બાયણે વટાનું હિકડ઼ી સાગજી લારી વેંધી ડિઠે ઇન વટે હિકડ઼ી ઝુડી ડિસાણી.વિસાખા ઇનકે સડ કેં ‘જરા ઊભીજા’

       લારી મિંજા ઝુડી ખણી કાછિયેકે પંજ રૂપિયા ડિને ત ઇ ચેં

‘ભેણ અઞા પંજ ખપે’

‘મુરીજી ઝુડીજા ડો રૂપિયા?પંજમેં ગામ સજો ડે તો’

‘ભેણ વી ઝુડી ગિની આયો વોસે….’ઇ અગિયા કીં કુછે તેનું મોંધ વિસાખા પંજ રૂપિયા બ્યા ડઇ ઝુડી જોલીમેં વિજી હલ્ધી થિઇ વિઇ.

     રસ્તેમેં વિચાર કે ખાસા થ્યો મુરી મિલી વઇ નકાં ઓસાણમેં મમ્મીકે મજા ન આવઇ વોત.પન પ કચડ઼ાને લંમા અઇ તેંજા મુઠિયા ખાસા થિંધા ને ડાઠા જાડા પ કચડા અઇ ત રાઇ મીઠો ભેરેને કચુંભર ખાસો થીધો.ઘરે અચી ડેલી ઉપટણ વઇ ત ડેલી વટ ઊભી ચતુરાં પુછે

‘છોરી સમાચાર્‍ થ્યા હેમુ છણી પઇ’

‘હા માસી મુંકે અવેર થીએતી પાં ઘરે ગાલ કંધાસી’ચઇ ડેલી ઉપટે

‘સે ઇં કીં છણી પઇ?’ચતુરા ફરી પુછે

‘માસી ઘરે હલો….’ઇ અગિયા કીં બોલે તેનું મોંધ કંકુ રડ વિધે

‘છોરી ગોં મુરી ખાય તી….’સે સુણી વિસાખા પુઠ ફેરે નેરે પન ગોંજે મોંમેં વા,વિસાખા ઝુડી જલેને છકી ડિને ત ઝુડી ખુલી વિઇ ને બ પાડું નગરપાલિકા વારા ખાર કઢણ આયા વા ઉન ખુલી ખડમેં છણઇયું હિકડ઼ી પાડ઼ વિસાખાજે હથમેં રઇ સે ખણી ઇ ઘરમેં હલઇ વઇ ત ચતુરાં કંકુ ડિયાં નેરે ચેં

‘હી હેમુજી નોં મન તોરી બોરી’

‘ને ચતુરાં તું ચિકણી બોરી ઉ વિચાડ઼ી ચેં પ માસી ઘરે હલો ઘરે ગાલ કંધાસી જ હેમુજી એડ઼ી ફિકર વિઇ ત ઘરે કો ન વિઇએ?સુણી ચતુરાં મોં ફિટાયને હલ્‍ઇ વિઇ

     રસોઇ તૈયાર થિઇ વિઇ ત વિસાખા ગૌરાંગ ભેરી ધવાખાને આવઇ.હેમકુંર પલંગતે સુતે સુતે ગીતા વાંચેતે.ગૌરાંગ ચાવી ફિરાય પ્વાનું પલંગ ઉચોં કરે હેમકુંરકે વેરાય ને પોય ધરધી લા વપરાંધી ટેબલ ઇન વટ રખેં વિસાખા ટિફીન ખોલેને થારી પિરસે ટેબલ તે રખે ને વાટકેમેં ઓસાણ ઠલાય તિન ટાણે હેમકુંરજે નકમેં સડ઼્વડ઼ાટ થ્યો નક ને અખિયેં જા હાવભાવ નેરે વિસાખા પુછે

‘મમ્મી કુરો થીએ તો?

હેમકુંર કીં જભાભ વારે તેનું મોંધ ઇનકે જોરજી છિક આવઇ ને હેમકુંરજો મથો ટેબલમેં પછણાણો ને ટેબલતે જ રઇ વ્યો તેંકે ઉચોં કરે ગૌરાંગ રડ વિધે ‘ડોકટર…..’ સુણી સુધાકર ધોડધો આયો ને હેમકુંરકે તપાસે મથો ધુણાય સે ડિસી વિસાખાજી ઉબરાડ નિકરી વઇ મમ્મી…..ઇનજે હથમેંથી ઓસાણજી વાટકી છિટકી વઇ ને ઓસાણ  હેમકુંર મથે હારાણું ને મુરીજો કાતો હેમકુંરજે ચપ મથે રઇ વ્યો.(પુરી)        

 

ઓસામણ (૧)

December 3, 2014

thali

ઓસામણ(૧) 

      અજ આતવાર વો. ગૌરાંગ બાઇક બારા કઢે ને કીક મારે સે અવાઝ સુણી

હેમકુંર ગોખમેં ઊભી ચેં

‘છોરા કિન કોરા વિઞેતો?’

‘અજ સસાંકજો જનમડીં આય સે ભેટ ગિને લા વિઞાંતો કો?’

‘ઉ કેસુમોધીજે હટતે વિઞીને પુછજ રાસન હલાય જો મુરત કડેં આય?’

‘રાસન જો મુરત?’

‘નત કુરો કાલ લખાયો તેર ચેં ભેણ અઇ ઘરે વિઞો આંજે પગોપગ માડ઼ુ અચેતો ને માલ ડઇ વેંધો મો અંઞા તો અચે પાછી ખાટલે મોટી ખોટ ઓસાણ ભનાયણું આય તેં લા તુ’ડાર ખપે સે કિડાં?’

‘ભલે ચાંતો’ ચઇ ગૌરાંગ રવાનો થ્યો ને સેરી વર્યો ત સામે જ કેસુમોધીજે માડ઼ુ સાઇકલતે અચિંધો ડિસાણું

‘હલો હી ધક્કો ત ભચ્યો’ગૌરાંગ મનો મન ચેં

               હેમકુંર પેણીને આવઇ તેનું મોંધનું હિન ઘરમેં આતવારજો કઠણ ડાર સાગ ભાતને ઓસાણ ભનધો આયો આય સે નીમ અઞા અકભંધ વો.ગૌરાંગ વડી ભજારમેં હિકડ઼ી ચોપડીજી ધુકાન વટ બાઇક ઊભી રખી મિંજારા આયો. પોય ચોપડીજી ફલી તે નજર ફરાંઇધે ઇન ડિઠે ‘મુનસી પ્રેમચંદકી કહાનિયાં’ઇન ચોપડી કઢણ અઞા આંગર ધ્રગાય ત હિકડ઼ો બંગલિયેવારો હથ ઇ ખણી ગિડ઼ે. ગૌરાંગ ઇન છોરી સામે નેરેં ત ઇ મુરકઇ. ઠ્યો મનમેં ચઇ ગૌરાંગ અગિયા વધ્યો,ં તિડાં ઇન ડીઠે ‘શરદ જોશીકી કહાનિયાં ઇ ગૌરાંગ ખણે તેનું મોંધ ઇ પણ ઉ છોરી ખણી ગિડ઼ે ત ગૌરાંગ પુછે

‘હી બોંય ચોપડીયું આંકે ખપેતિયું?’

‘હા કો?’ગૌરાંગ સામે નેરીંધે છોરી ચેં

‘મુકે હિકડ઼ી ચોપડી મુંજે ધોસ્તાર કે ભેટ ડીણી વઇ ઇતરે પુછાંતો’

           છોરી બોય ચોપડીયું બીં હથેમેં જલેને વારા ફરતી બીંકે નેરે પોય ચેં

‘ઇં કયો ‘મુનસી પ્રેમચંધ’ આંઉ રખાતી અઇ સરધ જોસી રખો’ચઇ ઇ ગૌરાંગકે ડિને

             બોય ચુકાવેજે થડેતે આયા ને ગૌરાંગકે ચોપડીજી મટ ચે તેનું મોંધ ગૌરાંગ ચેં’હિકડ઼ી મિનિટ’કરે ધુકાન બારા આયો ને બાઇકજે ખાને મિંજા હિકડ઼ો કવર ખણી આયો ને પોય ચોપડી મથે રખી ચેં ‘હિનકે ગિફ્ટ પેક કરે ડ્યો’

           ધુકાનધાર ગિફટ પેક કરેને મથે હિકડ઼ી ચિટકી ચોડ઼ે ડિને તેં મથે ગૌરાંગ લિખે સસાંક સોમપુરા કે ગૌરાંગ દવે તરફથી સપ્રેમ ભેટ સે ઉ છોરી વાંચે

‘ગૌરાંગ દવે આંઉ વિસાખા જોસી’ ચિઇ છોરી હથ ધ્રગાય બોય હથ મિલાયાને મુરક્યાને ભેરા બાર આચી ને પિઢ પિઢજી બાઇક ચાલુ કરે ઉતર-ડખણ હલ્યા વ્યા.

          હેમકુંર ને ગૌરાંગ સિવા ઘરમેં બ્યો કોય ન વો.હિકડ઼ી બાઇ ઘરજી સાફ સુફી કરે ને વાસણ માંજે વેંધી વિઇ.લુગડા મસીનમેં ધુંવાધા વા,બ જેણેજી રસોઇ કરેજી વિઇ તેં સિવા હેમકુંર કે ફુરસધ જ ફુરસધ વિઇ. તેડ઼ી ઇનજી બ જેડલું વિઇયું ગોધી(ગોધાવરી) ને કોસી(કૌસલ્યા) ગોધાવરીજી બ ડાઇ સમજુ નોરૂં વિઇયું સે ગોધાવરી કે કીં કરે લાય ન ડીની વિઇયું ત કૌસલ્યાજી હકડ઼ી જ નોં વિઇ ને હક્ડ઼ો કુંવારો પુતર ને કુંવારી ધી ઇ પણ કૌસલ્યા કે કીં કેણ ન ડીંધાવા ઇતરે ત્રોંય જેડલું સવારજો ગૌ સેવા આસરમમેં નોં વગેથી ઇગ્યારો વગે સુધી કથા સુણે લાય વેંધી હુઇયું ને સાંજીજો પંજ વગે હિક્ડ઼ે વડજે ઝાડ વટ કિડિયારો પુરે ઉડાં બિઇયું છ સત જેણિયું અચીની હુઇયું સે મિલીને વડજે ઓટેતે વિઇને ભજન કની હુઇયું.

       વિશાખા ને ગૌરાંગ અલપ ઝલપ મિલી વિઞે પોય બોય પિઢ પિઢજે ચાડિકે તે વિઇને ગામ બારા ફરેલાય વેંધા વા.રસ્તેમેં કોક નંઢી હોટલતે કાફી પીંધાવા ને ગાલિયું કંધા વા.

               પરસોતમ મેણું વિઠો તેં મોંધ ખબર પિઇ ક યોગાશ્રમવારા ગોંડલનું નંધકિસોર મારાજ કોઠાયોંનો ઇ વિસણુપુરાણ વાંચે વારો આય સે સુણી ત્રોંય જેડલું રાજિયાણી થિયું. રોજ સવારજો અંધારેમેં ધરિયાતે નાય લા વેની હુઇયું પોય ઉડાં હિકડ઼ી ગુરિયાણી પુરસોતમ મેણેજી વારતાઉ કંધી વિઇ ઉનકે આખિયાણું ડિઇને વારતાઉ સુણધી હુઇયું ને સવારજો નોં વગેથી ઇગિયારો વગે સુધી વિસણુપુરાણ સુણેલાય વેની હુઇયું. હેમકુંર કપા ખણી વેંધી વિઇ સે ત્રોંય વટું ભનાઇએ ને કથા સુણે.

‘તોજો નંગ કોક છોરીકે ફિરાયતો’ હિકડ઼ો ડીં સાકરી અચીને હેમકુંરકે ચેં

‘વે જુવાનિયા ભેરા ફિરે તેંસે કુરો?’હેમકુંર ધાધ ન ડિને

‘આંઉ ગૌરાંગકે ચોંધીસે હાણે સાકરીકે બાઇક તે ફિરાય’ગોધાવરી ચેં

‘ગૌરાંગજી બાઇકતે પુઠિયા સાકરી વિઠીવે સે કેડી લગે હેં હેમું?’કૌસલ્યા ચેં

‘તું ઉ પાટલુણ ને આભો પેરેને વેજ ભલે સાકરી’ગોધાવરી ચેં ત ત્રોય ખલઇયું

‘અલકાઇ છડ ગોધી’ચઇ સાકરી હલઇ વિઇ

           બ ડીં રઇ ને સાકરી પાછી ઇની ત્રોંય વટ આવઇ

‘ઉ છોરી અમુ અમધાવાધીજી આય’

‘ઇં… હુંધો?’હેમકુંર મોં ન ડિને

‘તોજે ત પેટજો પાણી પ નતો હલે અમધાવાધીજો ભરોસો ન થીએ ઉ ચોવક આય ન અમધાવાધી હરામજાધી’સાકરી મોં ફિટાયને ચેં

‘અરરર કોક અમધાવધી લાય મણી કે ગાર મ ડે મુંજી મા’હેમકુંર ચેં

‘અમુ અમધાવાધીજી ધી ત વિસાખા’ગોધાવરી ચેં

‘તુ સુઙણેતી?હેમકુંર પુછે

‘ભો…ઇ ત મુજી નિઢી નોંજી જેડલ થીએ બોંય હિકડ઼ી જ નિસાડ઼મેં ભણધી હુઇયું વિસાખા ડસમી મેં હુઇ ને મુંજી નોં બારમી મેં હુઇ. બારમી પ્વા વિસાખા મુંભઇ ભણેલા હલઇ વિઇ છોરી ત ભારી ડાઇ નમરી ને રૂપારી આય’ગોધાવરી ચેં

‘રૂપારા ત ત્રુ જા ડેડા પ વેંતા તેંસે કોય ખાય ન’સાકરી ચેં

‘સાકરી તું પણ ઓછી રૂપારી નઇયેં’ કૌસલ્યા સાકરીજી પુઠતે ઢુંભો હણી ચેં

‘ઇતરે આંઉ ત્રૂજો ડેડો ઇં?’સાકરી છિટકઇ

‘અસી નતા ચોં તું ચેંતી’ગોધાવરી ચેં

‘સાકરી તું કથાસુણે લા અચેતી ક તિથા કરે લા અચેતી’કૌસલ્યા પુછે

‘આંસે ત ગાલ કરેજો ધરમ નાય’ચિઇ સાકરી મોં ફિટાયને હલઇ વિઇ

‘હી સાકરી ગૌરાંગજી હેડી મિડ઼ે ચિંધા કીં કરેતી’હેમકુંર પુછે

‘અડ઼ે…સાકરીજી હકડ઼ી ધી આય…..નયના….ઇનજે પગમેં પધમ્‍ આય ને વડી ચકકર ચલ્લી આય’કૌસલ્યા ચેં

‘સે કીં?’હેમકુંર પુછે

‘નયનાજી સગાઇ હિકડ઼ે વડે ઘરમેં થિઇ હુઇ છોરો કેડ઼ો ડાવ,સમજુ ને નિણાઇવારો વો પણ નયના જેંજો નાં ઇ બે કોક ભેરી ઓલાંધી હુઇ સે નયનાજે સાવરે વારે કે ખબર પિઇ ત ઇની સગાઇ તોડે વિધા સાકરી પણ ફોમેં અચી લુગડ઼ા ધાગિનાને સગાઇજી વીંઢી પાછી ડિઇ ચેં આં હિકડ઼ે મથે જલી બધી નાય વિઠીસે અઇ સગાઇ તોડે વિધા તેંસે મુંજી ધી કી વાંઢી નઇ રઇ વિઞે પોય ગાલ ગામમેં ચરચાણી ઇતરહાણે નયનાકે કોય ખણે નતો ને જેં ભેરી ઓલાધી હુઇ ઉનજા પ લગન થિઇ વ્યા’કૌસેલ્યા ચે ત હેમકુંર ખિલઇ

‘રખે ઇ ગૌરાંગ કે ભુટકાયજી કારસો કરેતી’કૌસલ્યા ચેં

‘મુંકે પણ ઇં જ લગેતો’ગોધાવરી ચેં

‘મુર ત ડુખે તો પેટ ને કુટેતી મથો’કૌસલ્યા ચે

‘છડ્યો પંચાત કથા સુણો’હેમકુંર ચેં

            હિકડ઼ો ડીં વિસાખાજી બાઇક ફિટી પિઇ ત ગૌરાંગજી બાઇક મથે વિસાખા જીન્સજી પાટલુણ ટી-સર્ટ ને ખુલ્લે વારસે ગૌરાંગકે બખવજીને પુઠિયા વિઠી હુઇ સે છેટેનું હેમકુંર ડીઠે ઇ ઝટપટ હિકડ઼ી ધુકાનમેં હલઇ વિઇ બાઇક ભરાભર ધુકાન વટા વટાણી ત હેમકુંર વિસાખાકે ભરાભર ડીઠે બપોરજો ગૌરાંગ જીમેલાય આયો બોંય જેણાં જિમી ગિડાં તડે સોફેતે સામસામા વિઠા.

‘જિન છોરીકે ભેરી ફિરાઇયેતો તેંકે કડેક ઘરે કોઠે અચ’હેમકુંવર ચેં

‘કઇ છોરી મમ્મી?’

‘કિતરીક ફરાઇતોં અઞા બ ચાર બિઇયું અઇ કુરો?’હેમકુંર સની અખ કરે મુરકીને પુછે

‘કુરો ગાલ કરીયેતી મમ્મી હિકડ઼ી જ ત આય?’અચકાંધે ગૌરાગ ચેં

‘ત ઇન હિકડ઼ી કે ઘરે કોઠે અચ આંઉ પણ ડિસાં’

             બ ડીં રઇને ગૌરાંગ વિસાખા કે ઘરે કોઠે આયો તિન ટાણે ઇન ડ્રેસ પેરે વે. પોની વારેવે કિપારતે ટિકો કઢેવે.મથેતે ઓઢણી રખીને વિસાખા હેમકુંરકે પગે લગધે ચેં’જયશ્રી કૃષ્ણ આંટી’

‘જયશ્રી કૃષ્ણ’ ચિઇ હેમકુંર વિસાખાકે ખભે મિંજા જલે ઊભી કે ને ખાડી જલે મથો સુંઘે ગૌરાંગ ત સીધો પિંઢજે રૂમમે હલ્યો વ્યો તેંકે ચેં

‘છોરા વિસાખાકે ઘરે કોઠે આયો અઇયે ત પાંજો ઘર ત વતાય’

          ગૌરાંગ બાર આયો ને હથસે ઇસારો કેં હલ હેમકુંર ખિલીને રસોડેમેં હલઇ વિઇ.ઘરમેં મિણી ઠેકાણે ફિરધે ગૌરાંગજે રૂમમેં આયા.સામે ફલી મથે ચોપડિયું ગોઠવેલી હુઇયું.વિસાખા નજર ફિરાય વી.એસ,ખાંડેકર,આર.વી.ડેસાઇ રમણલાલ સોની,સુરેસ ધલાલ,ધુમકેતુ.પન્નાલાલ પટેલ,વજુ કોટક.જયંતખત્રી ઇ ચોપડ઼ીએ પ્વા સોરો સીડી પિઇ હુઇ ઇ વિસાખા નેરે ત ગૌરાંગચે

‘હી મડ઼ે રાગાસ જી સીડી અઇ’

‘હીની મથે રાગજો નાં ને ટેમ લખલ અઇ ઇતરે કુરો?’

‘હકડ઼ે ડીં જ ત્રેત્રે કલાકજા અઠ પોર સવારજો છ વગેથી બે ડી સવારજો છ વગે તંઇ લેખાજે. ઇન હરેક પોર જી ડેઢ ડેઢ કલાકજી બ સીડી અઇ ઇન મથે લખલ ટેમ પ્રમાણે ઇ વજાયો ત આંજે મન કે આનંધ થીએ ઇં થીએ ક ભલે વજેતી’

‘ને હી મડ઼ે ત કોમેડી ફિલમું અઇ અંગૂર. પ્યાર કિયેજા,ગોલમાલ.ચિતચોર,ચુપકે ચુપકે.છોટીસી બાત અજજી બિઇ કોય નઇ ફિલ્મેજી નંઇ?’

‘હાણે અજજી ફીલમે મેં વે તો કુરો મારામારી ને ખૂન ફડ઼ીયલ જેડ઼ો નાયક અઠ અઠ મવાલીએ કે ધસે વિજે ઇ મુકે નતી ગમે’

‘હા સે ત આય મવાલી નાયકજી મા કે ભેણ કે સીપરી કે હેરાન કરે ન પોય નાયક ઇનકે ધીબે ઇજ ન?’

‘તડેં કુરો ?

‘ત જોકજી પણ સીડી હુનિયું’

‘હા હિકડ઼ે સાબુધીનજી રખઇ આય તેં સિવા ત પાંકે ગલગલિયા કરે ને ખિલાયજી કોસીસ કંધાવે એડ઼ા અઇ સે નાય રખઇ.હા સત સીડી મરાઠીજે વડે કલાકાર ડેસપાંડેજી આઇ પણ તોજે કુરે કમજી તોકે ત મરાઠી સમજાજે ન ભરાભર?’

‘આંઉ મરાઠી બુજાતી’વિસાખા ચે ત ગૌરાંગકે નવાઇ લગી.

‘તું મરાઠી બુજેતી? તું વરી કિડાં સિખઇએ?’

‘આંઉ કોલેજ મુંભઇમેં મામાજે ઘરે રઇને કિઇ.કોલેજમેં મુજી ત્રે મરાઠી જેડલું હુઇયું ઇન ભેરી હિંધી મરાઠીજો ભેરપો કરે બોલધી વઇસે.પ શ્રીલેખા મુંજી ભાસા સુધારે મુકે ચે તું હિંધીમેં હી ચે સે મરાઠીમેં હી બોલાજે મુંકે મરાઠી સિખાઇધે ઇ કચ્છી સિખી રઇ ઇ બોલધીવે ત કોય ચે ન ક હી મરાઠણ હુંધી.’

‘ત માસ્તરિયાણી ભરાભર હુઇ ઇં ન?’

‘હા’

‘ત ઇં કર ડેસપાંડેજી હકડ઼ી સીડી ખણી વિઞ ને સુણજ તોકે મજા અચિંધી’

           હેમકુંર રૂમ બારા ઊભી મિડ઼ે સુયતે ને નેરેંતે બોય જુવાનિયા હેકલા વા પણ આછલકાઇ ક બખાબખ જેડ઼ો કી ન થ્યો.પોય બારાથી સડ કે

‘હાણે કુરો કાફી ઉડાં ખણી આચાં ક હિડાં…..’

      ઇ પુરો બોલે તેનું મોંધ બોય બાર આયા ને કાફીજા મગ ખયોં.કાફી પી ગૌરાંગ પાછો પિંઢજે રૂમમે હલ્યો વ્યો,ખાલી મગ ખણી વિસાખા રસોડેમેં વઇ ત હેમકુંર પુઠિયા વિઞીને પુછે

‘મુંજો નંગ તોકે ગમેતો…?’ વિસાખા હેમકુંર કોરા નેરે

‘કુરો આય ક પુછી ગિનણું ખાસો પોય છોકરે છોકરીજા માઇતર મિડ઼ે તૈયારી કરિયે ને છેલ્લે ટાંકણે બોંય ચેં અસીં ત ખાલી….ઉ મુવો ઇન્ગ્લીસમેં કુરો ચેંતા?….હા ફ્રેન્ડ અઇયું. હાણે તું હા ચેં ત પોય અમુભાઇકે ગાલ કરિયા…કરિયા?’ ત વિસાખા મુન હલાય હા ચિઇ ગૌરાંગજે રૂમમેં હલઇ વિઇ.(વધુ બઇ પોસ્ટમેં)

ધેકલી

November 1, 2014

doll

ધેકલી”#

     આઉં હિકડ઼ી વડી ભજારમેં ફર્યોસતે તડેં ડિઠો ધુકાનધાર હિકડ઼ે ૫ ૬ વરેજે ટાબરસે ગાલાઇધે ચેં

‘બચ્ચા તું જીતરા પૈસા ડિને સે  હિન ધેકલી વિકાંધી ગિનણ પુરતા નિઇ.”

“આંકે ભરાભર ખબર આય ક મું ડિના ઇ પૈસા પુરતા નિઇ?’ટાબર ધુકાનધારકે પુછે

ધુકાનધાર બિયાર પૈસેજો લેખો કરે ચેં

‘બચ્ચા!! આઉં તો કે ચ્યો ન તું ડિને સે પૈસા હી ધેકલી વિકાંધી ગિનણ પુરતા નિઇ”

ટાબર અઞા ધેકલી હથમેં જલે ને ઊભો વો.     

        આખર આઉં ઉન ટાબર વટ વિઞીને પુછ્યો

હી ધેકલી તોકે કેં લા ગિનણી આય…?’

‘હી ધેકલી મુંજી ભેણકે બોરી ગમેતી ને ખપેતી ઇતરે મુંકે ઇનકે જનમડીજી ભેટ ડીણી આય.આઉં હી ધેકલી મુંજી મા કે ડીંધોસે ઇ જડેં ઉડાં વેંધી તડે મુંજી ભેણકે ડિઇ ડીંધી…’ ટાબર ચેં

         પ ઇનજી અખમેં ભરોભાર ડુખ નિતર્યોતે જડેં ઇ ચેં ક,

‘મુંજી ભેણ ભગવાન વટ વિઇ આય ને મુંજા અધા ચ્યોંતે ક મુંજી મા પ હાણે જપાટે ભગવાન વટ વિઞે વારી આય ત મુંકે થ્યો ક જ આઉં ઇનકે ડિઇ ડિયાં ત ઇ ધેકલી પિંઢ ભેરી ખણી વિઞે ને મુંજી ભેણ કે ડિઇ ડે.’

      હી સુણી મુંજો હિંયો કર ધબકારા ભુલી વ્યો.ટાબર મું સામે નેરે ને ચેં

‘આઉં અધાકે ચ્યો આય ક મા કે ચોજા ક જ્યાં લગણ આઉં ભજાર મિંજા પાછો ન અચાં ત્યાં સુધી ઇ ભગવાન વટ ન વિઞે’

    ટાબર હિકડ઼ો ફોટો મુંકે વતાય જેમેં ઇ ખુસખુસાલ ખિલ્યોતે પોય મુંકે ચેં      

‘મુંજી ઇચ્છા આય ક મા મુંજો હી ફોટો પિંઢ ભેરો ખણી વિઞે ને મુંજી ભેણ કે ડિઇ ડે ત મુંજી ભેણ મુંકે કડેં ભુલી ન વિઞે…..’વરી ટાબર ચેં

‘મુંજી માસે મુંજો ગણે નેડ઼ો આય મુંજી ઇચ્છા આય ક મા મુંકે છડેને ન વિઞે પ મુંજા અધા ચેંતા ક ઇન કે મુંજી નિંઢી ભેણ વટ વિઞેજો આય’

        મું મુંજી પાકિટ કઢઇને ટાબર કે ચ્યો

‘ડે તા પાં બિયાર  લેખો કરીયું કધાચ હી ધેકલી વિકાંધી ગિનણ જિતરા જ પૈસા તો વટ હુંધા’

‘ભલે, મુંકે ભરોસો આય ક પુરતા જ હુંધા’

       ઇ ન ડિસે તીં મુંજા પૈસા ભેરે ને પોય પૈસેજો ફરી લેખો ક્યોં ત ધેકલીજી કીંમત પ્વા બ્યા પૈસા વિતર્યા. 

ભગવાન તોજી લખ ભલાઇયું ક તું મુંકે પુરતા પૈસા ડિને……’પોય ઇ મું ડિયાં નેરે ને ચેં

‘કાલ રાતજો સુમેનું મોંધ આઉં ભગવાન કે ચ્યો વો ક હી ધેકલી વિકાંધી ગિનણ મુંકે પુરતા પૈસા ડીજ સે ઇ સુણી ગિડ઼ે,મુંજી ઇચ્છા હુઇ ક મું વટ પુરતા પૈસા વેં ક આઉં મુંજી મા લા ધોરો ગુલાભ પ ગીની સગા પ મુંજી હેમંથ ન થિઇ ભગવાન વટ જીજો મંઙ મંઙ કરેજી પ ઇન મુંકે ધેકલી ને ધોરો ગુલાભ વિકાંધો ગિનણ પુરતા પૈસા ડિને,મુંજી મા કે ધોરા ગુલાભ બોરા ગમેતા’

          મું મુંકે ગિનણું વો સે પતાય ને ભજાર બારા ત આયોસે પ ઉ નિંઢો ટાબર અઞા મુંજે મગજ મિંજારા ફેરકા કેંતે.પોય મુંકે બ ડીં પેલા છાપેમેં અચલ સમાચાર જાધ આયા ઇનમેં લિખલ વો ક હિકડ઼ે ધારૂજે નસેમેં ધુત ખટારેજે ઢ્રાઇવર હિકડ઼ી ગાડીકે હડફેટમેં ગિડ઼ેવે જેમેં હિકડ઼ી જુવાણ બાઇ ને  હિકડ઼ી નિંઢી છોકરી વિઠા વા,નિંઢી છોકરી ત ઉન જ ટાણે મરી વિઇ પ બાઇજી હાલત ગંભીર હુઇ ઘરજા વિચાર ક્યોંતે ક જીન મસીનજે આધાર સે ઇ જીરી આય તેંજો પ્લગ કઢી વિજણું ક કુરો કેણું કારણ ક ઇ બેભાનીજી હાલત મિંજા બાર અચે ઇં નાય.કુરો ઉ ટાબર ઉન જ કુટુંભ જો હુંધો? બ ડીં પેલા થેલ ગાડી ને ખટારેજી ટકકર વારો?મું છપો વાંચ્યો ત ખબર પઇ બાઇ મરી વિઇ.                

              આઉં મુંકે રોકે ન સગ્યોસે ને ધોરે ગુલાભજો ગુચ્છો ખણી આઉં ઉન ઘરે પુગોસે જડાં ઉન બાઇજો મડ઼ો મિણી કે છેલ્લે મોં મેડ઼ાપ ને પ્રાર્થના લા રખેમેં આયો વો.ઇ ઉજ વિઇ નનામીજી પેટીમેં હથમેં સરસ ધોરે ગુલાભજો ફુલ ભેરો ઉન ટાબર જો ફોટો હથમેં જલે વે ને ઇનજી છાતી મથે ઉ ધેકલી પિઇ વિઇ.આઉં ભીની અખિયેં ઉડાંનું નિકરી વ્યોસે તડે મુંકે લગો જાણે મુંજો જીયણ ભધલી વ્યો….

     ઉન ટાબરજો પિંઢજી મા ને ભેણ તે કિતરો નેડ઼ો વો ને પલ વારમેં ઉ ધારૂડિયે ઢ્રાઇવર મિડ઼ે જટે ગિડ઼ે.મેરભાની કરેને ધારૂ પી ને ગાડી મ હલાઇજા.

#(ભા.કશ્યપ કિશોર નિર્મલ સંકલિત અંરેજી આખાણી “Doll” જો કચ્છી તરજુમો)

 

ચોરો

October 26, 2014

choro

ચોરો

ચવડાઇ ચથરાઇ ચીકણી કરેલા કરે,

ધડકી ચબે ને સના ચોચા ચુંઢેલા કરે;

પથરે ચોફાર ચેજો ચોરો ભરેલા કરે,

નવરા વા ટિ ડ઼ે બ્યો ચો કુરો કરે.

નટુભા ને જટુભા માણશી ને મોડજી,

લાધુભા ને માધુભા ગંભીરસી ને ગોડજી;

નાનુભા ને ભાનુભા ભારમલ ને ભાણોજી,

જખુભા ને તખુભા રણમલ ને રાણોજી.

કાયા ડિસો વિસો સુંઢલેમેં સા ખણે,

જીબો બાપા કંધે છતાં હથેં મંજા વિઠા છણે;

વંગ વે કુંભારજો ને ગડોડ઼ે કે લઠ હણે,

ડ઼ા નમુના ગચ ગોઠવાણા અચી ગણે.

ખુણેમેં ખવાસ વિઠો ખરલ કસુંભો કરે,

છગલો હજામ વિઠો તાંસરીમેં છાણે ભરે;

કંજેજી કટોરી ભરે કસુંભો ચોરેમેં ફરે,

અંજલી ડેવાણી વિઠે આંગરી બોડ઼ે કરે.

મનમેં પેણી કરે મનમેં રનાણા વિઠે,

મનમેં ધીંગાણું કરે વેરી  પ્યા કમાણા વિઠે;

મોતજી સજા સુણાયો મનોમન નીયા કરે,

મનોમન ઠાર ક્યોનો ગ્વારજી ભંધુક ભરે.

કેંજી લગી કેંજી ભગી કેંજી ઉસઇ સાંવરે,

કેંજી ખુટી કેંજી તુટી કેંજી આવઇ માઇતરે;

કેર સખર કેરે સીંગુ કેર આય નપાણીઓ,

આંગરી ઇશારે કેર નચેતો ભજાણીઓ.

સોંટે જેડી સની કેર ભેંસ જેડ઼ી જાડી કેર,

રૂપમેં રૂપારી કેર મસ જેડ઼ી કારી કેર;

નઉં ઘર મંઢે કેર ગામ સજો ગડેં કેર,

ધણી સુતો છડેં કેર ત્ર્યાત ભેરી ડેં કેર.

કેર વે ધુફીજો ડર કેર વે સુખજો ફર,

કેર વે ધમાગચર કેર વે ગડોડ઼ો ખર;

કેર ડિઠો લગે છીર કેર વિઠો કરે થર,

કેર નર વે પતર કેર કેંજી કેં કતર.

વસ્તીમેં વાંઢો કેર વેવારમેં બાંઢો કેર,

સુભાવજો ટાંઢો કેર ગામ મિંજા ગાંઢો કેર;

બત્રી લખણે બાડો કેર બુધીજો જાડો કેર,

જાડો ફૂસપાડો કેર લગને લગને લાડો કેર.

લોલરી હલાઇધેને કેંજી વિઠી વિ લાર,

ઘઢપણ પંઢજે તે કોક ચડી વ્યા ખાર;

કેફી કસુંભેજો કેંકે લગો વિઠે સનો ભાર,

અફીણ ઉગો જેંકે છગલે કે ડિનો ગાર.

વિ વિ ગામ મંજા ગિની અચ ખન ચાય,

કારી ચાય પીધે વિના અફીણ ઉગે નાય;

સંકુડે જો હટ સાવ ગામજે છેવાડ઼ે આય,

 રવાતો તું વિઞી કરે ઢીંગલા તું ખટાય.

ઉજરેલી અખીયેંસે થ્યો રવાનો છગલો,

સંકુડેજી હટ વટે ડિને ધક્કો ભગલો;

ધિક બુસટ હલધેમેં વિઞીને પ્યો વાગલો,

સંકુડો ચે માલ ખણ ખોટો થી ગાગલો.

કેણ લઘુશંકા વિઠો નયજી આટાર વિ,

પ્રભુચે છગલે કે કસુંભો ચડી વ્યો ગચ;

ચુરરર અવાજ સુણી પુડીકેજી ખન ચાય,

ભેંસા હી ઉકરેતી પટ પોંધેં ઠલાય.

 

૦૧/૦૨/૧૯૯૧

 

 

સે’ર (૩)

September 21, 2014

કલમ અને કિતાબ

સે’ર (૩)

હિન ખલકમેં તરારથી પણ કીં ‘ધુફારી’ તેજ વે;

હથિયાર ગોતણ મ વિઞો જીભ કના તેજ નાય કીં

@@@@@

સચ્ચા બોલા હિન ખલકતે ‘ધુફારી’ચે બ ડીઠા

હિકડ઼ો ત વે માસુમ બચ્ચો બ્યો નસેમેં ધૂત વે

@@@@@

ભેરા થઇને ગડધી ક્યોં ‘ધુફારી’ ધિલમેં અચી

જીત જીત નજર ફેરઇ ભસ ડુખજા ડુંગર ડિઠા

@@@@@

વાસરેસે પન ખુખડે કર પિપરકે આવઇ ખિલ;

‘ધુફારી’ચેં ઇનસે ધ્રજી હલે નિબરા ગભરૂ ધિલ.

અભેસિંગ

September 17, 2014

MM

 

‘અભેસિંગ’

               ડીં ઉગે ને રાજા કેણજે પોરમેં પિંઢજી ચોકીજી ઓયડ઼ીમેં વિઇ અભેસિંગ સરગમભેણજે સુરીલે ગલે મિંજા નિરમડ઼ નય વારેજી વોંધી પ્રાર્થના ‘મંગલ મંદિર ખોલો…..’સુણણ કન ચુસા ક્યોં ત  ઓચિંધી નિવૃતિ નિવાસ ડીંયા એમ્બ્યુલન્સજી સિસોટી સુણી કીંક અજુગતો ભના ભનીવ્યો એડ઼ી મનમેં ફડ઼ક પોંધે જપાટે ઊભો થિઇ વ્યો.એમ્બ્યુલન્સજી જોલી ખણી મિંજારા ધોડ઼ધે ઇસ્પટાલજે માડ઼ુએ ભેરો ઇ પ નિવૃતિ નિવાસમેં ડાખલ થ્યો. વિછાણમેં સરગમભેણજી અચેતન ડિઇ ડીસી અભેસિંગ મથેતે બધલ કચ્છી પાગ પટતે પછાડ઼ે બીં મિટેં તે હથ રખી ગુડે વરાણ થિઇ ઉચકાર વિજી રૂઇ પોંધે બ હથ અભ ડિંયા ઉચા કરે નિડ઼ી મેં ડંજ ભરેલ સડસે મડ મડ કુછયો

 “મુંજીમા આશાપુરા તું..હીકેડ઼ો….ગજબ….ગુધારે? કઇ વરે પ્વા હિન અનાથ કે
હિકડ઼ી ભેણ મિલઇ વઇ સે તોકે મંજુર ન વો સે હકડ઼ે ઝાટકે જટે ગિડ઼ે? હિન કના તું હિન અભાગિયે કે કો ખણી ગિડ઼ે જેંજી હિન ખલકતે જરૂરત નાય……’
અભેસિંગ મન જલ્યો મુંજાભા…અઇ અનાથ કિડાં અયો?? આંજી ભેણ નિવૃતિ નિવાસજે હેડે વડે

કુટંભસે આંજી ઓરખાણ કરાય વ્યા અઇ.ભાકી ત પાંજી ઇનીસે જીતરી લેણાડેણી વિઇ સે પુરી થિઇ વિઇ હાંણે ત હથ જોડે અરધાસ કર્યો ક ઇનીજે આતમ કે સાંતિ મિલે’ચિઇ મીનાભેણ આણલ પાણી પિયાર્યો. પાણી પી ને સરગમભેણજે પગકે સ્પરસેને અખિયેં લગાય પગે લગીને બીં હથે જલલ પાગમેં મોં લકાય ને અભેસિંગ પિંઢજી ઓયડ઼ીમેં આયો ને ખુડસીમેં પખડજી વ્યો.

                 અભેસિંગ અસલ કચ્છ-મેરાઉજો વતની વો.૨૫-૧૨-૧૯૪૨મેં ઇનજો જનમ થ્યો વો.ભુજ નિવાસી માઇતરેજા ઇન સિવા બ્યા કોય વીયા ન વા.મોજીલે ને મોભતીલે અભેસિંગજા ભાઇબંધ ધોસ્તાર ગડેજે મોંયે વા.પિંઢજો જનમ ૧૯૪૨મેં થ્યો ઇતરે ગણેવાર ભાઇબંધેકે ઇં પ ચે        

ગાંધી બાપુજી ‘હિન્દ છોડો’જી હકલ સુઇ પોય ભંધા જલ્યા રે ઇતરે જ ૧૯૪૨ પુરી થીએ તેનું મોંધ જનમ ગિડ઼ો.

          નિંઢપણમેં હિકડ઼ે વિંયામેં હાજર રોણ મિડ઼ે વ્યા વા ઉડાં ધરા ધુબઇ ને માઇતરજો ઓછાયો છુટી વ્યો.બ ડીંજી ગોત પ્વા મલબે મિંજા મુએલ માઇતર મિલ્યા તેંજા અગ્નિસંસ્કાર કરે

મનમેં માઇતરેજી ખોટજો ભાર ખણી અભેસિંગ ભુજ પાછો આયો.નિસાડ઼મ્યાં પાછા અચે પ્વા હિકડ઼ી હોટલમેં વેઇટરજો કમ કરે માનીજો જોગ કેંતે.૧૯૬૨મેં લડાઇજો વખત વો તડે ફોજમેં ભરતી થ્યો.સરૂઆતમેં કચ્છ બાટાલિયનમેં ચાનસ મિલ્યો.કચ્છજી સરહધ મથે વડે ગુસણખોર ને ભેઇમાન જુવાણજો ગુપત કારસ્તાન મોકેતે જલણજી જિકીં જેમથ કેં સે સુણી ડીસી ગુપ્તચર

વિભાગજા પ્રેમાળ અને સત્યનિષ્ઠ વડા જનાર્દન ગોહિલ સાહેબ ઇનકે પિંઢજો અંગત અંગરક્ષક ભનાયજી માંગણી કયોં સે મંજુર થિઇ.પોય ત ઇન પ્વા નેફા સરહધ, વાઘા સરહધ,પૂર્વ પાકિસ્તાનજી સરહધ મથે ઇં ઇ જિડાં જિડાં વ્યા અભેસિંગ ઇની ભેરો ને ભેરો જ વો.         

       હિકડ઼ો ડીં અભેસિંગજો ધોસ્તાર સુજાણ ચૌહાણ અચલ ટપાલમેં કાગર ભેરો અચલ જેંસે ઇનજી સગાઇ થિઇ વિઇ ઇ છોકરીજો ફોટો નેરે તેં ત રૂમમેં અચલ અભેસિંગ પુછે,

ભાભીજો ફોટો આય?”
અજ ઇનજો પેલો કાગર આયો આયચિઇ અભેસિંગકે ફોટો ડિને.
ભાભી શોભે તાચિઇ ફોટો પાછો ડિને તેં લગણમેં ટૂકો લખલ કાગર વાંચે કવરમેં વિજધે સુજાણ ચૌહાણ ચેં

મુંજી ભાભીજો ફોટો ત વતાયો”
તોજી ભાભી જો? નો વે હિન જીયણમેં ત કોય મીલે ઇં નાય કારણ ક મુંજો કોય નાય ન મા ન પે ન ભા ન ભેણ મુંજે લગનજી ફિકર કેર કરે?ચિઇ અભેસિંગ ખિલ્યો.

સોરી અભેસિંગ મું અપાકે આંજો મન ડુખાયો”સુજાણ ચુહાણ ઓછપાઇને ચેં

“અડે!! જકીં આય સે હકિકત આય તેંમેં સોરી કિડાં આવ્યો?”
હિકડ઼ો ડીં ગોહિલ સાયબ કે ઇનજે ભાઇબંધ ધર્મેન્દ્રસિંગજો ફોન આયો ને પિંઢજી ધી સુનયનાજો ૨૧મો જમન ડીંજી વડી ઉજાણી રખેંવે તેંમેં ખાસ હાજર રેજો નિયાપો મિલ્યો. ઉજાણીમેં પુગા તડેં ઉજાણી જોરસોરસે હલઇતે.સુનયનાકે ડીસી ગોહિલ સાયબકે બાયણે પ્વા ઉભી સુજાણ ચૌહાણ ને અભેસિંગજી વિચમેં થેલ ને સુણલ ગાલ જાધ અચી વિઇ,ઇતરે ધર્મેન્દ્રસિંગકે ઇશારે સે હિકડ઼ી નિવગલી જગિયાતે બોલાય. 

“હા…બોલ જનાર્ધન કુરો ચેંતો?”

“ધરમ જ મુંજી ગાલ મઞિયે ત ચાં માઠો મ લગાઇ જ”

‘અડે….અડે…હેડી વડી ચોખવટ? ઇન વિગર જિકીં તોજે મનમેં વે સે ચિઇ ડે તું મુંજો ભાઇબંધ અઇએ તોકે હક્ક આય”

 “સુનયના લા આઉં મુરતિયો વતાઇયાં ત?”
મુરતિયો ? કેર આય?”
મુંજો અંગરક્ષક અભેસિંગ
અભેસિંગ? અગિયા પ્વા બ્યો કુરો?”
અભેસિંગ જોરાવરસિંગ જાડેજા કચ્છી નરબંકો
ઉ ત ન જુકો સરહધ તે ભેઇમાન જુવાણકે જલાયવે?”
હા…ઇ…જ…
જાડેજા મતલભ કચ્છજે જામ જાડેજા વંશજ રજવાડ઼ી લુઇ મુંકે કુરો વાંધો વે?”
સુનયનાકે ગાલ કર ને બીંજો હેર જ મેડાપ કરાયજી ગોઠવણ કરીયું
હા..હા શુભસ્ય શીઘ્રમ્

      બીંકે હેકલા મિલણજી ગોઠવણ કેમેં આવઇ.લગભગ કલાકવાર પુવા બોંય ઉજાણીમેં આયા

હીં કીં જોરમોરજી ગાલ નાય વિચારે ને ખુલ્લે મનસેં જીકીં ચે જો વે સે કાલ ચિઇ ડીજા’બીં કે સામે ઉભિયારે ચોવાણું
‘બાપુ અઇ વિચાર્યા હુંના તેમેં મુજો ત ભલો જ હુંધો’અખ ઢારે સરમાધે સુનયના ચેં

‘ત મુંજે માઇતર જેડ઼ા ગોહિલ સાયેબ પ મુંજો ભલો જ ઇચ્છધા હુંધા’અભેસિંગ ચેં

             અઠવાડ઼ો રિઇને સુનયના ને અભિસિંગજા વિયાં થિઇ વ્યા.બ મેણેજી રજા ભોગવે સુનયનાકે ભુજમે છડે અભેસિંગ પાછો ડ્યુટીતે ચડ઼ી વ્યો.

           લગન થેકે ડો વરે થિઇ વે પુઠિયા બાર વિગરજે અભેસિંગ ઉગાડ઼ે પગે વિયાકે કોઠે આઇ આસાપરાકે પગે લગાય લા કોઠે અચેજી અગઠ ફડ઼ઇજા સમાચાર સુનયના ડિને તડેં હરખજા આસું ઉભરી પ્યા.૧૯૮૩મેં ગોકડ઼ાઠમજો કુંવરજો જનમ થ્યો.હીં ત રાસી અનુસાર ઇનજો નાલો મહેન્દ્રસિંગ વધો પ ગોકડ઼ાઠમજો જનમ હુંધે લાડકો નાં રખ્યો કાનજી/કાનો.

    ગોહિલ સાયેબજી પુના ખાતે નિમણુંક થિઇ તડેં અભેસિંગકે લુલાનગરમેં આર્મી કવાટરમેં સુનયના સાથે રેજી માલક મેર કેં.હિકડ઼ો ડીં ઇનજે ખબરી ખબર ડિને ક કાલ સવારજો સાગ-પાલેજે ખટારેમેં સફરજનજે બાકસમેં લકાયને ડ્રગજો વડો જથ્થો ખણી અચાજેતો.અભેસિંગ ગોહિલ સાયેબકે ગાલ કેં.બે ડીં વછાયલ જારમેં ઉ જથ્થો જલજી વ્યો ઇ સમાચાર પુનાજે છાપેમેં ફોટે સોંત છપાણા.                      

           કોય પ જાતજી મુસીભત વિગર હલધે હીં ડ્રગજી હેરાફેરીમેં અચાનક ઉભી થેલ હી અભેસિંગનાંજી ફાચર ટાણે સર હટાયજી કમગીરી જ ચકર ફર્યા.હિકડ઼ો ડીં પુનાથી લોનાવલા ખંડાલા સુનયના ને મહેન્દ્ર કે કોઠે વેંધલ જીપકે પુવાની અચિંધલ ખટારે હડફેંટમેં ગીની ને ખાઇમેં ધક્કો ડિને.હિન અથડામણમેં અભેસિંગજે પગજો હડો તૂટો ને હથમેં મોંચ અચી વિઇ. અથડ઼ામણ ટાણે અભેસિંગ ઉછડ઼ીને જીપ મિંજા બાર છણ્યો પ સુનયના ને મહેન્દ્ર કે ઇજા ગંભીર થિઇ ને ઉડાં જ ગુજારે વ્યા.ડેઢ મેણો પથારીમેં રે પુવા અભેસિંગ હિન બેવડ઼ે આઘાત મિંજા મડ બાર આયો પ ડાણચોરેકે અભેસિંગ જીરો રિઇ વ્યો તેંજો અફસોસ થ્યો.

        હિન ગંભીર ભના કે અઞા બ અઠવાડ઼ા થ્યા હુંધા ત ગોહિલ સાયેબ રિટાયર થ્યા ને ઇનજે ઠેકાણે હિકડ઼ે નંમરજો લાલચુ ને ભ્રસ્ટાચારી અધિકારી વસાવડા આયો.ડાણચોરેજે મુખી ને વસાવડાજી ગુપત મેલાપ થ્યો.પિંઢજે લાભમેં આડો અચિંધલજી થધે પાણીએ ખસ કઢેમેં  ઉસ્તાધ વસાવડા જાર પથરેં ઇન ગાલજી બાતમી અભેસિંગકે ઇનજો ખબરી ડે તેંનું મોંધ ઇનકે જેલમેં વિજી છડયોં ને અભેસિંગ ઇન જારમેં ફસજી વ્યો.ઇન સામે મિલટરીજી કોરટમેં કેસ હલ્યો. ગોહિલ સાયેબ પિંઢજે અપાપ અંગરક્ષકકે ભચાયજી ભનધી કોસીસ ક્યોં પ પટેવારેથી વડે સાયેબ સુધી વ્યાપક ભ્રસ્ટાચારજે લીધે મિડ઼ે ફોગટ વ્યો.આખર અપાપ અભેસિંગકે ગુનેગાર સબિત કરે ઇનજા મિડ઼ે માન-અકરામ જીપ ભંધુક ને મિલટરીજો અભ્યાસ જપત કરે ગિનેમેં આયા ને પેન્સનજો અધિકાર રધ કરેને મિલટરી મિંજા બાર ક્યોં.બ ડીં પુવા મિલટરી કેમ્પમેં જો ઘર ખાલી કરે હલ્યા વિઞેજો કાગર મિલી વ્યો.  

         સજી જમાર ઇમાનધારી ને કમકે ભગવાન લેખીંધલ અભેસિંગ હિન ખોટી અકઇજો ભાર સેન ન કરે સગ્યો.હાણે ભાકી રેલ જીયણ ભધનામી ને ગુનેગારજી છાંપસે ગુજારણું નકામું વો.

ઓચિંધી કેમ્પમેં અચલ જુવાણજી ઉભી રખલ જીપને ઇનમેં લટકધી ચાવી ડિસી હિકડ઼ી પલજો પ મોડ઼ો કરે વિગર ચિતરે વાંગે ઠેક ડિઇને અભેસિંગ જીપમેં ચડ઼ી વિઠો ને જીપ પુરી જડપસે ચાલુ કરેને વડે ધરવાજેમેં રખલ આડસજો ભુક્કો કંધે મુંભઇ કુરાજી વાટ જલેં.મિલટરી કેમ્પમેં જીપજી ચોરઇ ને અભેસિંગ ભજીવ્યો એડ઼ા સમાચાર મિલધે મિડ઼ે સુજાગ થિઇ વ્યા ને અભેસિંગકે જલણ મિડ઼ે નિકરી પ્યા.રસ્તેજી પોલીસ ને ટોલ નાકેતે ખબર ડિનેમેં આવ્યા.અધ ખંડાલા ઘાટ વટાય પુવા પિંઢકે જલણ અચિંધલ ગાડી ડિસી મોતકે હથમેં ગિની નિકરલ અભેસિંગ જીપકે ખંડાલાજી ખાઇમેં વિઞણ ડીને.

              હિકડ઼ે વડે પાયણસે અથડાઇ જીપ ઉની ખીઇમેં પોંધે ઇનમેં આગ લગી વિઇ પ અભેસિંગજો જીયણ મોત વટાનું છિટકી વ્યો.જીપ મિંજા ઉલરી પેલ અભેસિંગ હિકડ઼ે વડે ઘેઘુર ઝાડ મથે પિઇ ભચી વ્યો.અભેસિંગકે જલણ અચેવારા પર્યાનું અભેસિંગજી જીપ ખાઇમેં પોંધી ડિસી નિરાંતજો સા ખણધે રાજીયાણા થીંધે ‘મરી વ્યો સાલો હલો બલા ટરઇ’ ચિઇ ઉડાંનું જ વસાવડા કે ખુસહાલીજા સમાચાર ડીના.

‘સાયેબ મિજભાની કેણી ખપધી અભેસિંગ ખંડાલાજી ઉની ખાઇમેં છણી કુતેજે મોત મરી વ્યો’

           અભેસિંગજી જીપ ખાઇમેં છણધી ડિસી પુના-ખંડાલાજી વિંગી-ચુંગી વાટતા નીચેનું અચિંધલ ગાડીજે ઢ્રાઇવરજો ધ્યાન બાજુમેં વિઠલ ભેરૂ તાણેં.જડાંનું જીપ છણધી ડિઠોં વોં ઉડાં પુગા તડેં જેં તીં કરે મડ મડ રસ્તેતે અચી બેભાન થેલ અભેસિંગજો કુરો કેણું ઇન ચિંધામેં પ્યા. અભેસિંગકે હિડાં જ છડે વિઞણું ક ભેરો ખણી વિઞણું?ઇનીકે ઇનીજી વાટ નેરીંધલ ભેરૂ વટ પ પુજેજી પ તકડ઼ વિઇ કારણ ક ઉજાણીજો મિડ઼ે સામાન ઇનીજી ગાડીમેં વો ઇતરે નિક્કી ક્યોં ક અભેસિંગ કે ભેરો ખણી વિઞણું ને મહાબડ઼ેસર ધિવ્યજોતી ઇસ્પટાલમેં ડાખલ કરેં ડીણું.

          અભેસિંગકે ગાડીજી પુઠલી સીટમેં સુમારે ને મહાબડ઼ેસર કોઠે આયા ધિવ્યજોતી ઇસ્પટાલમેં નાલો નોંધીવારી બાઇકે ધરધી કોઠે આયા અઇયું એડ઼ી ખબર ડિના.તિન જ ટાણે જોલી ખણીને માડ઼ુ આયા ને પુવા ડાગધર પંડયા પ પુગા.ધરધી કેર આય ને કિન હાલતમેં ખણી આયા અયો એડ઼ે મિડ઼ે સવાલજા જભાભ મિલધે ડાગધર પંડયાકે લગો ક હી પોલીસ કેસ ત નાય ઇતરે ડાખલ કરે ગિણો ત કોઠે અચિંધલ પિંઢજા ફોન નંમર ડિઇ રવાના થિઇ વ્યા.

           ભાનમેં અચે પુવા અભેસિંગ પિંઢજી ઓરખ લિકાયને ઇનકે ઇનજા સગા ધગો ક્યોં વોં.મિડ઼ે જટેને ભિખારી ભનાય છડ્યોંવો.પિંઢજે હિકડ઼ે ભાઇબંધકે મિલણ ને કધાચ કીંક આસરો મિલે ઇન ઇરાધે ભચલ મુડ઼ી જેડ઼ી ગાડીમેં મુંભઇ વ્યો તે ને હી ગોઝારો ભના ભન્યો સે સુણી ડાગધર પંડયા ઇનકે નિવૃતિ નિવાસમેં છડે આયા. 

       નિવૃતિનિવાસમેં અચે પુવા સરગમબેણજો પ્રેમાડ઼ સ્વભાવ ને ઇલાજસે હિતરા ડીં થ્યા હિયેંમેં હલધી મુંઝ કે સાંતિ વરઇ ત્રે ડીં રિઇને રાજા કેણજે પોરમેંભૈયા મેરે રાખીકે બંધન……”

ગીત સુણી અભેસિંગ વટા હિકડ઼ો વડો નિસાકો પિઇ વ્યો.તિન જ ટાણે સવારજી ધવા ખારાયલા અચલ સરગમબેણજી નજર બારા હી ગાલ ન રિઇ.

હલો સવારજી ગુરિયું ગિડ઼ા ક ન..?’ભેરો આણલ પાણી ડીંધે હિંયારીસે પુછ્યા

ભસ હેર જ ખાધે વારો વો સે..?’જરા ફિકાઇને અભેસિંગ ચેં

એડ઼ા સે કેડ઼ા વિચાર ક્યાંતે…?’

‘હી ગાયન જડેં વજેતો તડેં મન ખટ્ટો થિઇ વિઞેતો’

કો આંજી કો ભેણ નાય…?’
ઇ ત હુઇ જ ન ને હાણે ત કુટુંભમેં પ કિડાં કો આય…?’

‘હઇયો ઇતરી જ ગાલ ન…હલો હથ ધ્રિગાયો અજનું આઉં આંજી ભેણ…’ચિઇ ભેઠમેં ખોડલ રાખડી તાણેને અભેસિંગજે કાંઢેતે બંધ્યા.

‘ભેણ મુંજી ભેણ…’ચિઇ સરગમભેણજો હથ અખિંયે લગાયને બુચી ડિઇ ગુંજે મિંજા ૧૦૧ રૂપિઆ કઢી સરગમભેણજે હથમેં અભેસિંગ રખ્યા.

હી કુરો…? હેડા મિડ઼ે…?’

‘ભેણ રાખડી બંધે ત અભેસિંગજી ભેણ કપડ઼ો ત મંઙે ક ન…?’ચિઇ મથેતે હથ રખે.

‘અજ ભેણ ભનાયાના ત ઇન હક્કસે પુછાંતી ક ડાગધર પંડયા ચ્યોં આંજા સગા આંસે કુરો ધગો કયોં વોં ને કીં ભિખારી ભનાય છડયોં સે ગાલ મુંકે નઇ ચો..?

‘ઇ ગાલ સચી નાય…’

‘ત…’

     અભેસિંગ પિંઢજો જનમ કેડ઼ી રીતે થ્યો,અંજારમેં ધરા ધુબધે માઇતરેંજો વિજોગ,ભણતર નોકરીમેં પિંઢજે વડે સાયેબજી રેમ,પિંઢજા લગન,વિયાજો જનમ,રસ્તેમેં અકસ્માતમેં પુતરને ઘરવારીજો મોત,ડ્રગજી હેરાફેરી જલાણી,વડે સાયેભ રિટાયર થ્યા,ખોટી ખબર,ખોટી અકઇ.કોર્ટ માર્સલ,નોકરીમિંજા હકાલપટ્ટી,આઘાત,મિલટરીજી જીપજી ચોરઇ ને આખર આપઘાત કરેજી ખોટી મેનત ને પિંઢ ભાગેડ઼ુ આય ઇ ખબર પિઇ વિઞેજે ડપ સે ગાલ ડાગધર પંડયાનું લિકાય વેં.  

                     બે ડીં સરગમભેણ આકાસકે મિડ઼ે ગાલ ક્યાં ત અભેસિંગકે નિવૃતિ નિવાસજે ચોકીધારજી ફરજ સોંપેમેં આવઇ.ફુરસધ વે તડેં સરગમભેણ અભેસિંગ વટા ડાડેમેંકણજા, ચંધુભા જાડેજાજા,ગંગાસતીજા ભજન સુણધા વા.કડેંક ધુલેરાય કારાણીજી લિખલ કચ્છજે નરવીરેજી, સતીએંજી ને કચ્છજે થિઇ વેલ રા’જી આખાણીયું સુણધા વા.રોજ જે મેડાપસે અભેસિંગ વટા કચ્છીમેં ગાલિયું કંધે પ સીખીર્યા.અભેસિંગકે પ સરગમભેણ પિંઢજી સગી ભેણનું પ અઝીઝ થિઇ વ્યા.ઇ સરગમભેણ અજ અભેસિંગકે રૂંધા છડે ને વડો ગામતરો ક્યોં.     

             હિકડ઼ો ડીં ધર્મેન્દ્રસિંગકે ઇનજા જુને ભાઇબંધ સમાચાર ડિને ક ઇનજી ધી સુનયના ને ડોયતરે મહેન્દ્રજો મોત વાટજી હોનરતમેં ન પણ ઇ હિકડ઼ો કાર્સો વો ઇ સુણી ધર્મેન્દ્રસિંગ હેબતાઇ વ્યા ને ઇનજે જુને ભાઇબંધ જનાર્ધન ગોહિલકે મિડ઼ે ગાલ કેં,બિયાર ગુપત તપાસજા ચક્કર ફર્યા હિકડ઼ો ડીં વસાવડાજે સંય હથ જેડ઼ે વિનોધ વાઘેરકે ફસાય લા કરે હિકડ઼ી ચાય-પાણીજી ઉજાણી કેમેં આવઇ.ધારૂજે સોખીન વિનોધકે ઉંચી જાતજે ધારૂજી અધ બાટલી પિયારે પુવા ગાલ કઢાયોં ઇકેં વેં ઉ ગાડીજી હોનારત ચોરલ ખટારેજા નંભર ઢ્રાઇવરજો નાલો મિડ઼ે પોપટવારેંજી કુછી પ્યો.હી ગાલ રેકર્ડ કરેમેં આવઇ તેં પુવા ઇન કારસેમેં જુકો ભાગ ગિડ઼ો વો ઉની મિણીજી જુધી જુધી રેતે તપાસ કેમેં આવઇ.હી મિડ઼ે તપાસ હલઇતે તડેં હિકડ઼ે વડે માલજી હેરાફેરી લા ધાણચોર ને વસાવડા મિલ્યા તડેં ઘણે રિકઝિક થિઇ.હાફિસ મિંજા જ ધારૂ પી નિકરલ વસાવડાજી ધાણચોરજે મેલાપ ટાણેં પૈસે લા જજી જ બોલાચાલી થિઇ. 

‘મુન્ના તો લા કરે આઉં મિડ઼ે રસ્તા સાફ કરિયાંતો ને તું અઞા જુના હફતા ચાલુ રખેંતો…? મોઘવારી કિતરી વધી વિઇ આય હાણેનું ડેઢા પૈસા ખપધા’

‘વસાવડા જીંકી મિલેતો તેંમે સંતોસ રખ નિકાં અભેસિંગ વારેજી તોકે ઉન વાટતે પુજાઇધેં મુંકે વાર નઇ લગે’

તું મુંકે…મુંકે…વસાવડાકે ધમકી ડીંયેતો…?સાલા હરામખોર’

ચોંધે વસાવડા ભંધુક કઢી ગિડ઼ે ને મુન્નેકે ધરજાય લા ઇન સામે તાકે ને હવામેં વિછોડે પ અચિંધી હિકડ઼ી ગોલી મુન્નેજે કિપાર મિંજા સોંસરી નિકરી વિઇ ઇ ડિસી વસાવડા હેબત ખાઇ વ્યો.મુન્નેજો ખાસ માડ઼ુ ઉડાંનું ભજધે ગોહિલજી જારમેં ફસજી વ્યો.વસાવડા કે બેડ઼ી-ડસકલા વિધો.કેસ હલ્યો

તડેં અભેસિંગજે કુટુંભજો હોનારતમેં મોતજી રેકર્ડ મુન્નેજે ખાસ માડ઼ુજી જુભાની,ફરજ ટાણે ધારૂ પી કેલ ધમાલ ને મુન્નેજો ખોટી રીતે કેલ એન્કાઉટર ને ઉડાં જ લાંચજા મિલલ પૈસા ગિનેજે આરોપસર નોકરી મિંજા કઢીને સજે જીયણ લગણજી સજા કરે જેલમેં પુર્યો ને ઇન કાર્સેમેં સાથ ડીંધલ મિણીકે નોકરીમીંજા કઢીને જેલમેં પુરેમેં આયા.બે ડીં ટીવી ને છાપેમેં વસાવડાજે કારસ્તાનજી આખાણી ખલકકે ખબર પિઇ.ઇન જ ગાલજી લાર જલે ઇન લાલચુ અધિકારી વટા ડેઢ કિરોડ઼ જીતરી મિલ્કત મિલેજા સમાચાર છાપેમેં આયા.ગોહિલ સાયેબકે અભેસિંગ અપાપ સાભીત થ્યો તેંજો હરખ વો ત અભેસિંગ હયાત નાય ઇનજો અફસોસ પ વો.એડ઼ી મિડ઼ે ગાલિયું ઇની ટીવી તે ચ્યોં.ઇ અભેસિંગકે ધિવ્યજોત ઇસ્પટાલમેં પુજાઇધલ સુણીને ગોહિલ સાયેબકે ફોન કરે અભેસિંગ હયાત આય એડ઼ા સમાચાર ડિને.ગોહિલ સાયેબ હિરખાણા ને મહાબડ઼ેસર વિઞણ રવાના થ્યા.નિવૃતિ નિવાસમેં અભેસિંગકે મિલ્યા ને મિડ઼ે ગાલ ક્યાં પોય પિંઢ ભેરો હલણ ને નોકરી પાછી ગિનણજી ગાલ ક્યાં ત અભેસિંગ સલુકાઇસે ચેં

‘ગોહિલ સાયેબ નોકરી ત પાછી મિલધી પ સુનયના ને મહેન્દ્ર ત પાછા નઇ મિલે નં? સચી ગાલ ત ઇ આય ક હાણે નોકરી કરેજો મન નતો થિએ ડીં ઉગે ને કેસ કબાલા ને કારસેજા સમાચાર વાંચે લા મિલેતા.સજો સરકારી તંતર સડલ આય ઇનમેં વરી કોક નયો વસાવડા અચીંધો ને પાછો ઇ ને ઇ જ થીંધો ઇન કરતાં હિડાં મુંજે હિન કુટુંભ ભેરો આઉં રાજી અઇયાં’

‘ભલે જેડ઼ી તોજી મરજી…’ચિઇ ગોહિલ સાયેભ હિંયેમેં ભાર ખણી નિવૃતિ નિવાસ મિંજા બાર આયા.(પુરી)

 

મનજો વલણ

September 11, 2014

JODLO

 

મનજો વલણ#

# હીં ગુજરાતી લેખ “વરિષ્ઠ નાગરિકનું સુખ- હકારત્મક અભિગમજો કચ્છી તરજુમો આય.

            હિકડ઼ો ડીં ભાજારમીંજા આણલ ગુડ઼જ્પ પુડિકો ખુલ્લો રિઇ વ્યો ત કિડાંકનું હિકડ઼ો માકુડ઼ો અચી પુગો.કધાચ માકુડ઼ેજો નક બોરો સુજાગ હુંધો ઇતરે ઇનકે ગુડ઼જી સુરમ અચી વિઇ હુંધી ને પો ઇ કિડાંનું અચેતી સે ગોતીધેં હિડાં અચી પુગો હુંધો.ગુડ઼તે વેંધો માકુડ઼ો ડિસી મું ઇનકે પર્યા કયો પ ઇ પાછો ઉડાં જ વિઞણ મંઢાણો ઇં બ ત્રે વાર ક્યો પ ઇ પિંઢજી જીધ ન છડેં તડેં વિચાર આયો ક માડ઼ુજો મન પ હિન માકુડ઼ે જેડ઼ો જ આય નં? પાંજી ઇચ્છા વે ક ન વે ઇ જૂની જાધેજે ખડકલે તે વિઞે વિગર ન રે.ઇન ખડકલે મિંજાનું મન ગમધી સભરી જાધું ખણી અચિંધો વે તેં તંઇ ત વાંધો ન વે જુકો હિન પલજે પાંજે હાલજે જીયણમેં ખુશિયાલી ભરીએતી પ એડ઼ી મિઠી જાધું બોરી ઓછી વેંતી કધાચ ઇતરે ઇ નિસરી જાધેજે ખડકલે મિંજ બોરો ભમધો વે તો.

                માડ઼ુ હો ચુકો થેલ જાધ કરે ને વિચારીંધો વે તો ક હીં ક્યોં તેં કના હીં ક્યો વો ત ધજ થ્યો વોત. એડ઼ી પિંઢજી કેલ ભુલેકે ગોં જીં જાટપાટા ખાઇને પો નિરાંતે ઓગારીંધી વે તીં જુની ભુલું જાધ કરે હેરજે જીયણમેં ડુખી થીંધો વે તો.પાં કે ખબર આય ક જીકી થિઇ વ્યો આય સે ભધલી નતો સગાજે પ તોંય કો પ કારણ વિગર અસોસાર જાધ કરી હિન પલજે જીયણકે ભિગાડ઼ીયું તા.એડ઼ો વખત અચે તડેં જરા સુજાગ રિઇને એડ઼ી જાધેકેં જાટકેને કોક ખાસો પાંકે ગમધો વે ઇ ગીત સુણોં,કોક હંમેસ ખિલધે ભાઇબંધકે મિલોં ક ઝાડ તે વિઇ બોલધલ પખીજા સડ સુણો કાં કોય ટાબરજી રાંધ નેરણ મન કે વારીયું ત પાંજો મન ખુસ થિઇ વિઞે.મૂર ત મનકે જરા નવરાસ ન ડીંણી ખપે નિકા ઇ ઉ જ જુની જાધેંજે ખડકલેતે માકુડ઼ે વારેંજી પુજી વેંધો.ભનવા જોગ આય ક પાં કીં કમ કરિયુંતા ઇનમેં કટાડ઼ો અચે ત ઇનકે ઉડાં છડે ને નઉં કમ જલણું ખપે.

        ભનવા જોગ આય ક ઘરમેં કેંજાક સ્વભાવ પાંકે પસંધ ન અચીંધાવે ઇનીજી કુથલી કંધે પાં ડુખી થિયુંતા,પ ઇનજા મિડ઼ે વરતાવ અભરા નતા વેં ઇનમેં ઘણે પાંકે ખુસહાલી ડીધલ પ વેંતા ઇન કોરા પાં ધ્યાન નતા ડીયું પ પાં ઇન કોરા ધ્યાન ડીયું ત મન કેં ઓછો ડુખી થે જો વારો અચે.મિણી ગાલિયેજા બ પાસા વેંતા જેડ઼ો કર સિક્કેજી બ બાજુ સુખજી ને ડુખજી પાં જ સુખજે પાસે કોરા ધ્યાન વારીયું ત ડુખી થેજો મન કે ઓકાસ જ નં રે. પાં ઘણેકે ઇં ચોંધે સુણોંતા ડિઠે મૂંકે જેંજો ડપ વો ઇ જ થ્યો.ઇતરી ગાલ કરે ચુપ મરધાવેં તેં લગી ત ઠીક આય પાછા પિંઢજે ડપજી એડ઼ી ધડ઼કી ચબીએ તડેં વિચાર અચે ક હેડ઼ા નિરસો થે જા વિચાર જ કુલા?પાછા વડે તતવગિનાની વારેંજી પાંકે બોધ પ ડીએ ક ભા હી મિડ઼ે ત કરમજા ખેલ અઇ.સવરો થીએ ત માલકજો પાર નતા મઞીએ પ કીં અવરો થીએ ત કાં ત કરમ કે કાં ત માલકજો ડો આય ઇં ચોંધે નતા ધ્રીજે.હાણે ઇન ગાલજો બિઇયાર વિચાર કરિયું ત ઉન નરકે જેંજો ડપ વો સે થ્યો ઇતરે ઇન અવરા વિચાર કેં સે થ્યો,પ તેં કના સવરા વિચાર કેં વેં ત…..?

        આખરમેં જીયણમેં સવરે વિચારજો વલણ કીં સીકારણું ને આંકે જીકી ખપેતો સ કીં મિલે તેં લા પ્રાઇમ ટાઇમ પ્રોડકસન ને નાઇન નેટવર્ક ઓસ્ટ્રેલિઆ જે ભેરપેમેં તૈયાર થેલ ઇન્ગલીસ ફીલમ ‘ધ સિક્રેટ’ નેરણી ખપે ઇ આંકે સવરા વિચારેજો વલણ કીં કેણું સે સિખાયતી.ઇન ફીલમજી હિન્ધી ભાસામેં (ડબ) તરજુમો કેલ કાપી પ મિલેતી.ઇન ફીલમમેં હર કોય નર કે કુરો ખપ્યોતે સે સવરે વિચારજે વલણસે કીં મિલ્યો તેંજા જાત અનુભવજી ગાલ સીધી સાધી ભાસામેમ ચેંતા ઇની કે કીન રીતે ઇ મિલ્યો સે ચેંતા.

        ભાકી ત મન કે સવરે વિચારજે વલણ કોરા કીં વાર્ણું ઇ પાંજે હથજી ગાલ આય.હીં નેરે લા વિઞો ત મન ઇ વાયડ઼ે ટાબર જેડ઼ો આય.ઇનજી વાયડ઼ાઇસે કટાડ઼ે વિગર કુંયારેજો ડાખલો નજર સામે રખો.હિકડ઼ો ગુજરાતી કાવ આય  કરતા જાળ કરોળિયો ભોંય પડી પછડાય વણ તૂટેલા તાંતણે ઉપર ચઢવા જાયકુંયારો પિંઢજી જાર વણે લા કેડ઼ી ખર કિતરી વાર પટમેં છણેંતો પ અકભંધ તંધસે પાછો મથે ચડ઼ેતો પ આખર જારો પુરો કરેતો ઇં સતત હિકડ઼ે જલલ કમ પુવા લગી રો ત સિધ્ધી જરૂર મિલે ઇનમેં સંકા નાય.હિકયાર આંકે સવરે વલણજી ગત હથ લગી વિઇ ત અવરે વલણજે મોકેજો વારો કડેં પ ન અચે.રામ રામ

૧૮-૦૮-૨૦૧૪

          

 

 

ગુલો ભગત

August 21, 2014

bhagat

 

 

 

                                       

ગુલોભગત

      ઓજાંગણ બાવરીએજે ઝુંઢમેં ને બેરોડ઼ીજે કંઢેજી વાડ઼ પ્વા ભનાયલ ભુંગેજી બારા મંજેતે વઇ ખાંપરે-કોડિયેજી જોડી જેડ઼ા જગલો ને ભગલો સવારજી નિંધર ઉડાઇધી ચાય પી ને સિગરેટું પેટાયોંતે તાં માધુ મંઢો હિડાં હુડાં નજરું ફિરાઇધો ઇન વટ અચી મંજેતે વિઠો.

‘સે કુરો અજ રાજા કેણજે પોરમેં તોકે ફુરસધ મિલી વિઇ…?’જગલે માધુકે સિગરેટજી પાકિટ ને બાકસ ડીંધે સની અખિયું કરે પુછે

‘ઉસ્તાધ…અજ ડીં ઉલધે ગાંધીધામ કોરાનું કારી ભજારજી ૨૦૦ ગુણ મહારાસ્ટ્રજે ખટારેમેં અચેવારી અઇ’સિગરેટ પેટાય પાકિટ ને બાકસ પાછા ડીંધે માધુ ચેં

‘ખબર પક્કી આય ન…?’અખિયું સની ને કન ચુસ્સા કંધે ભગલે પુછે.

 ‘ખોટી નિકરે ત આંજો ખલ્લો ને મુંજી મુન’ચિઇ માધુ ખિલ્યો.

‘ઇં….? ત તોજો ભાગ તોકે મિલી વેંધો વિઞ જલસા કર…’માધુજી પુઠમેં ઢુંભો હણધે જગલો ચેં ત સિગરેટ પુરી કરે માધુ ઉસ્યો ને હી બ માલ જાપટેજી સાંભાઇમેં પ્યા.

      કોક કોલેજ જે છોરે જેડ઼ા ફૂલફટાક થિઇ બોંય ગામજી ભજારમેં આયા ને પોય કોક પોડ઼ી ને કોક તાંગી સેરીયું વટાયને હિકડ઼ે હટ વટ અચી ઉભા.ઉડાં હિકડ઼ે ઇસટૂલતે વઇ બેડ઼ી ધમીધે પિતાંભરકે હથજો ઇસારો કરે સડાયો ને ભેરો હલણ ચોં.પોય હિકડ઼ે નિમજે ઓટેતે વિઇ ત્રોંય સિગરેટું પેટાયોં.

‘બસો ગુણું કારીભજારજો માલ ગિનણું આય જુનો ભાઇબંધ અઇએ ઇતરે પેલક તોજી નકાં નરસીં કે પુછોં’જગલે સને સડારે પુછે.

‘માલ કિડાંનું અચેતો?’એડ઼ે જ સને સડારે પિતાંભર પુછે

‘ખબર નાય ખટારો મહારાસ્ટ્રજો આય’ભગલો ચેં

‘ત કર્યો કડ઼ધો….’સિગરેટજો ઠૂંઠો ફિગાઇધે પિતાંભર ચેં

‘લગભગ ચાર પંજ લખ સચ્ચા…’જગલો ચેં

‘વા!! અઇ ચો ને આઉં ડેરાય ડીંયા…?’ચિઇ પિતાંભર ખિલ્યો.

‘ત…તું કિતરા ડેરાઇને..?’જગલે પુછે

‘અઢઇ લખ….’

‘તું ત સિધો પાણીમેં વિઇ રેં કિંક સરખો નેઠો કર…’

‘ત્રે લખ ઇન કનાં વધુ હિકડ઼ી રતી પઇ પ ન,છતાં આંકે નરસીકે પુછણું વે ત મુંકે વાંધો નાય પ ઇ મુંભઇ વ્યો આય ચાર ડીં પ્વા અચિંધો ખપે ત તડેં કડધો કરે ગિનજા..’ચિઇ પિતાંભર ઉભો થ્યો.

‘ભલે ત્રે લખ કભુલ પ માલ ગિનધો કેર ને આના ડિંધો કેર…?’

‘માલ ગિનધા ગોપાલસેઠ ને આના આઉં આણેં ડીંધોસે’

‘કેર ગુલો ભગત…?’

‘આંકે માનીસે કમ આય ક ઘડ઼ીધલસે…?’ચિઇ પિતાંભર ખિલ્યો.

‘છડ પપઝડ઼ હલ હલોં…’જગલે ચેં ને બોંય રવાના થ્યા.

‘હી ગુલોભગત ને કારી ભઝાર..?’ભગલે પુછે

‘અડે!! તું હિન ગુલેભગતકે ઓરખેં નતો ઇ ગુલો ભગત વડો ઠગ ભગત આય આતવારજો રામ મિંધરમે હથજી કરતાલ વજાઇંધે રામધુન બોલાઇધો નચેતો’

‘મીરાંબાઇ વારેંજી…?’

‘હા…માડ઼ુએજે ડિસધે કઇક ભગતીજા નખરા કરેતો.મિંધરજી આરતીજી થારીમેં પંજ રૂપીઆ ડિસાજે તડેં ઇન વટ રૂપીઓ વિજી ચાર રૂપીઆ પાછા ખણે ડિસધલ સમજે ક પંજ રૂપીએજા છુટા ખણેતો.પાછો ડાનેસરીજી પુછ ઇ ખણલ રૂપિઆ બેં જે ડિસધે ભિખારીએકે ડાન કરે.’

‘ત ત ભારી ગિલીન્ડર ચોવાજે’

‘ઇનજા કિસ્સા સુણે લા રાત ઓછી પે’

‘ત હી માલજો માલ મિલી વિઞે પોય ચાય પીંધે સુણાઇજ’

       ત્ર સંજા ટાણું થીંધે જગલે ને ભગલે ચોરાયલ પોલીસજી વર્ધી પેર્યો, ઝાંખરે પ્વા લકાયેલી ભંગાર મિંજા ગિનલ પોલીસજી જીપ કઢ્યો ને ગાંધીધામજી વાટ જલે રવાના થ્યા.હિકડ઼ી ચાયજી મઢુલી પ્વા જીપ રખ્યો, બોંય હિકડ઼ે જાડે થુડ઼જે ઝાડ પ્વા લીકીને વિઠા.જગલો ધુરબીનસે છેટેનું અચીંધી ગાડીએજા નંભર નેરેતે  ને ઇનકે મહારાસ્ટ્રજે નંભરવારો ખટારો અચિંધો ડિસાણો.ઇન ભગલેકે ઇસારો કેં ત ભગલો જીપ ખણેલાય વ્યો ને જગલો વાટજી વચમેં પુગો તેં લગી ભગલો જીપ ખણી પુજી આયો.     

‘ગાડી રોકો…’જગલે વડે સડારે ડારો ડિને.

ખટારો ઉભો ર્યો ત ખટારેતે ડુંગટી મારે ઢ્રાઇવરકે રોફસે પુછે

‘ક્યા હૈ ઇસમેં…?’

‘ઢેપ(ખડ઼) હૈ સાહીબ’ડ્રાઇવર હાથ જોડે ચેં.

‘ચલો દિખાવ….’વરી ડુંગટી ખટારે તે હય.

       ક્લિનર ખટારેતે ચડીને તાલપત્રી ખોલે.જગલો ને ભગલો ખટારેતે ચડ્યા તેં લગી ઢ્રાઇવર ને ક્લિનર બોંય ભજી છુટા સે ડિસી બોંય ખિલ્યા પોય માલ તપાસ્યોં. હિડાં જગલે ને ભગલેસે સોધો કરે પિતાંભર ગુલેભગતકે મિલ્યો.ઘરાકે વિચ મુંજલ ગુલેભગતકે પિતાંભર હટજી પ્વા બોલાયને ચેં

‘કારી ભજારજી બસો ગુણજો સોધો ત્રે લખમેં ક્યો આય’

‘માલ કિતરેજો આય?’

‘લગભગ સાડાચાર પંજ લખજો’

‘પ રખધાસી કિડાં ગોધામમેં ઇતરી જગઅ નાય’

‘ભાનુસાલી નગરમેં નયે ભનલ ભેણીજે તરમેં. મું ભેણીજે માલકસે ગાલ કિઇ આય ઇ પંજ હજારમેં રાજી થ્યો આય ને પાં બ ડીંએમેં ત માલ ફૂંકે વિજધાસી’

‘ઠયો તોકે ઠીક લગધો વે તીં કર’

       મોરનું નિક્કી કેલ ઠેકાણે પિતાંભર જગલે ને ભગલેકે મિલ્યો ને માલ ઉતારેજી જગિયા વતાંય હાજર રખલ મજુરેં માલ ઉતારે ગિડાં તેંકે મજુરી ડિઇ રવાના કેં, પોય છાપેજી પુસ્તિમેં વિટલ ત્રે લખ રૂપીઆ જગલેકે ડિને.બોંય ભીડ઼ ભઝારમેં ખાલી ખટારો છડે ને ગેભ થિઇ વ્યા.

    ભાંગ ફૂટે મોંધ વિજજો વડો ઝબકારો થ્યો ને ગજણ ગજધે બારો મેઘ ખાંગા થીએ એડ઼ો મીં વઠો.ગજણજો અવાજ સુણી ગુલેભગતજી નિંધર ઉડી વેંધે સફાડ઼ો ઉભો થિઇ વ્યો.અંગતે અંગરખો પેરે છત્રી ખણી ગુલોભગત ઘર બાર અચી ભાડેજી રિકઝિક કરે વિગર રિક્ષા જલે ને ભાનુસાલી નગર ડીયાં વારેજો ચેં.નિચાણ વારે ઇન વિસ્તારમેં ભેઠ સાં પાણી ભરાણા વા.પાણીજો વોણ ડિસી રિક્ષા વારો અગિયા હલણ તૈયાર ન થ્યો.ગુલેભગત ઇનકે બિમણો ભાડ઼ો ડિનેજી ગાલ કેં પ ઇ સિરગિર્યો ન.ઇતરે ગુલોભગત રિક્ષા ઉડાંજ ઉભી રખેજો ચિઇ ગુડે સમાણે પાણીમેં છત્રી ખણીને ઉતર્યો.વાસરેજો હિકડ઼ો ઝાપટો લગંધેને વા છત્રીમેં ભરાણો ને છત્રી કાગડ઼ો થિઇ વિઇ તેં ભેરો ગુલોભગત વોર્યો ને પાણીમેં છણી તણાઅ લા લગો.ઇતરો ભગસાડ઼ી ક વિચમેં હિકડ઼ે નિમજે ઝાડભેર આથડ઼્યો ને ઇન બખ વિજી ઝાડજો થુડ જલે ગિડેં.

     મડ મડ ગુલોભગત ઊભો થ્યો ત ઇનજી નજર માલ જિડાં ઉતર્યો વો ઉન ભેણીતે પિઇ.ભેણીજો તરજો ભાગ પાણીમેં બુડીર્યો વો સે ડિસી ગુલોભગત ઉચકાર વિજી ચેં ‘વોય!!! મા મુજી ખન….

(ઉ ચોવક આય ન ક મીંયા મારે મુઠે તો અલ્લા મારે ઊંટે)(પુરી)           

 

 

તાજછાપ

August 17, 2014

tajchhap

 

‘તાજછાપ’

      હી ગાલ આય સઠજે ડાયકે જી તડેં.બર્કલી,સીજર્સ.હની-ડ્યુ,પાસિન્ગ સો,ચાર મિનાર,કેવેન્ડર્સ જેડી સિગરેટજી ચાલ વઇ.ખલક સજીમેં વર્જીનિઆ જો તમાકુ વખણાજે ઇન વર્જીનિઆ તમાકુ મિંજા ભનાયેલી કથ્થાઇ જેડ઼ે કાગરમેં વીટેલી બઇ સિગરેટે કના જરા ભરસરી ને ચપટી સિગરેટ મુંભઇજી ધ ઇમ્પિરીયલ ટોબેકો કંપની ભનાય ને ભજારમેં રખે.સજી પાકિટ પીરી વઇ ને તેં મથે ધોરે અખરમેં મિડે લખાણ ગુજરાતીમેં લખલ વો એડ઼ી ઇ પેલી પાકિટ વિઇ. અગલે ભાગમેં હિકડ઼ો ચકેડો કેલ વો તેમેં આગુટજો ફોટો વો ને ચકેડેજી મથે તાજ રખલ વો ને નામ વો તાજછાપ,નીચે લિખલ વો ઉત્તમ વર્જીનિઆ સિગારેટ.જાહેરાત લા પતરેજા હેન્ડ બીલ છાપેમેં આયા વા તે મથે લિખલ વો ‘ધીમી બળે છે અને વધુ લિજ્જત આપે છે’ સે સાર્થક વો.મિણી ઠેકાણે પનજી ધુકાનેજે બાયણે તે ચુંકેસે ચોડેમેં આયાતે. ગામડેમેં તરાજી પાર તે ઝાડજે થુડ મથે ચોડેમેં આયા વા. ઇ સિગરેટ એડ઼ી હલી પઇ ક ગાલ મ પુછો કારીગર માડ઼ુએમેં અને ગામડેમેં ઇનજો વપરાસ બોરો વો.ધુકાન વારે કે ચેં ‘ડેતા હિકડ઼ી કારી’

           તાજછાપ મથા ભનલ હિકડ઼ી વિટ સુણાઇયા.

       મીઠુ માલમજી ધુકાનજે બાયણે મથે તડે  હેન્ડ બિલ ચોડ્યો તે  તડેં ખેતો વાઢો પન ખેણ આયો સે  હથોડીજો ઠક ઠક અવાઝ સુણીને પુછે મીઠુ માલમ કુરો હલેતો? ત મીઠુ ચેં ‘હી તાજછાપ નઇ સિગરેટ ભજારમેં આવઇ આય તેંજી જાહેરાત આય,હાં હિકડ઼ી તું પી નેર કેડ઼ી આય ચઇ હિકડ઼ી સિગરેટ ડિને.ખેતે સિગરેટ પેટાય ને ધમ ભરે ત ઇનકે મજા અચી વઇ  ઇતરે ‘ભેંસા આય કિઇ?’ ચઇ જાહેરાત વાંચે “ધીમી બળે છે ને વધુ લિજ્જત આપે છે”.હેન્ડ બિલતે તાજછાપજી પાકિટજો ચિતર વો તેમેં લખલ ખેતો વાંચે ‘ઉત્તમ વર્જીનિઆ સિગારેટ’ હાણે પાંજા ખેતસીભા ત ખેરે બાપાજી આછણીએજી માર ખાઇ સત ચોપડી ભણેલા વા સે પાકિટજો લખાણ વાંચ્યો ઉત્તમ વરજી ની આ સિગારેટ,મતલભ ઉત્તમ સિગરેટ ભનાઇધલ વરજી ઇનજે બાપાજો નાં વે જેડ઼ો કર પાં વટ ડેવજી,રવજી,સિવજી નાલા વેંતા તેંજી હી સિગરેટ.પોય મીઠુ કે ચેં ભેંસા ઉત્તમ વરજી વારો ભારી લાટ સિગરેટ ભનાય આય.કોય પુછે ખેતા વાઢા સિગરેટ પીને ત ચે હા ગિનો હિકડ઼ી ઉત્તમ વરજી વારી.આઉં ત અમરાવતી નોકરી કઇ તે ને મામી બીડી જ પિંધો વો સે.મડઇ આયો સે તડેં  ખેતો ચેં  ભેંસા હાણે ઉત્તમ વરજી વારી નતિ મિલે  કિન કારણસર ઇ સિગરેટ ભનેજો ભંધ થઇ વ્યો ખબર નાય.

૦૭-૦૬-૨૦૧૪

 

નયો આભો

August 16, 2014

shirt

 

  ‘નયો આભો

             ઉમર ને ઉમરસીં બોંય હિકડ઼ી સેરીમેં રોંધાવા નેં ઉમરસીંજી હથગાડીતે મજૂરીજો કમ કંધા વા.ઉમરસીંજી ઘરવારી હુઈ નેણાં ને છોકરો વો જીવલો. જડેં ઉમર વાંઢો વો. ઇનજા નિકા મિરીંયાસે નિક્કી જ વા મિરીંયાજો પે હાસમ ચેંતે પંજ હજાર રૂપિયા રોકડ઼ા મેહરજા રખ નિકા કરાય ડીયાં.

             ગાલ ઇમામ સાહેબ વટે પુગી.ઈનીં સમજાયોં, નાતજો પટેલ હબેધબે કેં હાસમ જેંજો નાં સે હિકડ઼ી ટરી બિઈ જ થ્યો.તડેં ધોસ્તારેં ઉમરકે સલા ડિનોંજ છડ હાસમકે નેં કોરટમેં વિઞી નિકા કરે ગિન,પોય મર તો હાસમ હથ ઘસે! ઉમરકે ઈ ન તે જચ્યો.ઈન ચેં જ હાસમ રાજીયાણું થિઈ નિકા કરાય ડે તેં સુધી મુંકે નિકા નાંય કેંણા. અલાતાલા મુંલાય મિરીંયા ભનાંય આય ઉનતેં ભરોંસો રખી,સબર રખઈ ખપે. ઊ પિનંઈ નિકા કરાય ડીંધો અજ નં ત કાલ!

    ને તડેં જ તાં ઉમરજી મા સકીના પિંઢજે હિન પુતર ઉમરજો ઘર વસે તેંલા ઈનકે મિલલ મજુરીજા પૈસા ધાર રખી ભેરા કેં વિઠે.ભાકઈ ત હેર હિનીં બીં,મા-પુતરજો ગડો તાં  સકીના બાંધણાં બંધેતે તેંમ્યાં મિલલ છાય-માનીને તે રુડ઼યો વિઠે,નેં તેંજો વડો કારણ ઈ વો જે બોંય સંતોસી હુવા.

       જીવલે ભેરા ભણંધલ છોરેંજા અચ્છા ભિડીંગ આભા ને તે સામે જીવલેજો પેણકોરી મિરીખાનીમ્યા સિભલ આભો ડિસી નેણાંકે ઘણેવાર ઈં થીયે જ મુંજે પુતરકે આઉં હેડ઼ો અછોપછો આભો કડેં પેરાઈંયા?પ ઈંછાઉ ક મનસાઉ જ ઘોડ઼ો હુવેં ત કોય પ સેજઇ ઇનીંતેં પલાણી પિઢજી મંઝિલતે પુજી વિઞે! જિત સંધ્યું તિત તેરો ત્રુટેં એડ઼ો હાલ હુવે તિત અચ્છે આભેલા આનાં કઢણાં કિન ખડમ્યાં? ઉમરસીં કે પ હી ગાલ કરાજે,કુલા જે હૂંઇયેં ઈનજો જીવ બરે.

              હિકડ઼ો ડીં તરાજે આરેતેં લાધી ખારવાણી ભેરા નેણા લુગડ઼ા ધુણ વિઠી વી તરાજે વચમેં જે કુવેતા સડ સુણાણું…..

લાધી લાધી કૂઉઉઉ……’

એ…કાંઉ સે ભચી….?’

તુંએ કામવારીના લગરા અજારી લીધા?(જેંજો કમ કરિયેંતી તેંજા લૂગડ઼ા તું ધુઇ ગિડ઼ે?)’

હા…..’

મને લગરીક તીનાપોલ નેં ગરી ડેજે મું આજે ઘરે ભુલી આવી

હલા હલા (એ હા હા)

       ચિઇ લાધી ઉર્યાજે ખૂવેતા બાલધીમેં પાણી ભરી હિકડ઼ી નિંઢકડ઼ી ડબ્બીમ્યાં ચિણેં જિતરી પીરી ભુકી વિધે નેં બઇ ડબ્બીમ્યાં નિંઢી ચમચી ભરે ગુરી વિધેં ને પોય હથસેં હલાઇને તેમેં ધોરા લૂગડ઼ા બોડેં, તેંભેરી તાં ઇનીં લૂગડ઼ેજી ત ડિત ફરી વિઇ! નેણાં હી નેરીંધી રઇ વિઇ. મિડ઼ે જ લૂગડ઼ા ઇન પાણીમ્યાં બોડ઼ેને કઢે પુઆ, લાધી ઇ પાણી હારણ વિઇતે નેણાં ઇનકે પુછેં

આંઉ મુંજે છોરેજો આભો ઇનમેં બોડે ગિના?’

હા હા બોડ઼ી લે, મારેતો આમેય ફેંકી દેવું સે

                નેણાં જીવલેજો આભો બોડ઼ે આભેજી ડિત ફરી વિઇ સે ડિસી ઇ તાં રાજી રાજી થિઇ રિઇ,પોય નીયમ થિઇ ર્યો લાધી ભચી જિડાં લૂગડ઼ા ધૂંધી હુવે ઉતે નેણાં લૂગડ઼ા ધુઅણ વે નેં છેલ્લે રે’લ પાણીમ્યાં જીવલેજો આભો કઢે….

          હિકડ઼ે આતવારજો ઉમરસી સીરાંણ કેંતે ને નેણાં ચપટે તરેજે કરસીયેમેં  ટાંઢા વિજી ને જીવલેજે આભેકે આર કઢેં(ઇસ્ત્રી કેંતે) ત સે ડિસી ઉમરસીં પુછે

જીવલેલા હી નઉં આભો કડે સિભાય?’

અઇ ચકરી ખાઇ વ્યા નં? હી ત   મિરીખાનીજો જુનૂં આભો આય

હાણે વિઞ વિઞ મિરેખાની! હેડ઼ી પોપલીનસઇ રુપારી નવે

હી મૂંજી જેડલ લાધીજી કમાલ આયઇં ચિઇ મિડ઼ે ખુલાસો કેં, તાંય ઉમરસીંજે મનમેં ત જીવલેલા પોપલીનજો આભો સિભાયજી મનખા ઘર કરે વિઇ.

              ગામ બારા નાં મકાન ભન્યાતે ઉત સિરમીટજી ગુણ઼િયું પુજાયજો કમ મિલ્યો, હલો, ખાસી મજૂરી મિલંધી સમજી ઉમરસીં રાજીયાણું થ્યો. હાણે જીવલેલા પોપલીનજો લાટમાટ આભો જરૂર સિભાંધો.ચાર ફેરા પૂરા કરે પુઆ મિલલ મજૂરી મ્યાં જીવલેલા આભેજો કપડ઼ ગિની અચેજો જડે ઉમર ઇનકે ચેં તડેં ઉમરસીં ચેં

પાણ ભેરા હલંધાસી નં?’

આંઉ જુમેવટા મીઠુ ભુતડ઼ેવારેલા કાઠીયું પુજાય અચાં, તું વિઞ

        ઉમરસીં રવાનૂં થિઇ વાલજી નરસીંજે હટતા, ધોરી પોપલીન ફાડ઼ાય નેં રવાતો પાછો જુમેજે વાડ઼ે અચી પુગો.કાઠીયું અઞા તોરાણ્યું હૂઇયું ત ઉમર પુછે

કો,ગિની આવેં કપડ઼?’

હા,હી ર્યો ન્યાર તાં! ચિઇ કપડ઼ બાર કઢેં તાં જુમે રડ઼ વિધે

હાં ખણો આંજયું કાઠીયું

        ઇ સુણી કપડ઼ જો મુલાટો કરે કૂથરીમેં વિજી, હથગાડીમેં ને કાઠીયું ખડક઼ી મથે  કપડ઼્જી કુથરી રખી બોય રવાતા રવાના થેઆ.વાટમેં ડામર પથંરાણીતે. રસ્તેજે ટારે તેં હિકડ઼ો ખટારો કો ફટફટિયે વારેકે હડ઼ફિટમેં ગિડ઼ેં વેં.તેંસે ટ્રાફીક જામ થિઇ વ્યો વો.

      ઇનીજી હથગાડીનું મોર હિકડ઼ો ટેમ્પો હુવો તેમેં લોજયું છડું (સિરીયા) ભરલ હુઇયું કીંક ગડ઼ધી ઓછી થીધે ટેમ્પો હલ્યો ત, જોલ ખેંધે, હિકડ઼ે સિરીયેમેં ઊ કપડ઼વારી કૂથરી ફસજી વિઇ ડિસી ઉમરસીં તેરઇ,રડ઼ વિજધે, ટેમ્પે પ્વા સટ કઢેં પણ હાય રે કિસ્મત! કૂથરી ત હથ આવઇ, કપડ઼ સિરીયેમેં ફસજીને લફ્યો નેં વાસરેસેં તાજી પથરલ ડામર તેં છણ્યો! ઇતરો ઓછો હુવે તીં ઇન મથા, ઊંધો અચીંધો રોડરોલર ફિરી વ્યો! ઉમર ને ઉમરસીં નિસાસા વિજંધે હી ન્યારી રેઆ!

     હિન ભના કે ખણ અઠવાડીયા થેઆ હુંધા.વરી હિક્યાર એડ઼ી જ નામી મજુરી મિલઇ. તડેં ઉમર સલા ડિનેં જ ઘરે વિઞેનૂં મોંધ ઓડ઼ો કપડ઼ ગિનંધા હલોં ત કી? ઉમરસીંજે મનમેં ઇ ગાલ હુઇ જ.કપડ઼ ગિની બોય આયાતે રસ્તેમેં કાસૂ મિલ્યો. ચેં

હલો ચાય પીયું

         હોટલ બારા તપણું કરે ઘેરો કરે વિઠાવા ઇનીં ભેરા હી ત્રોંય જેણા પ વિઠા. ચાય પિયાણી ને બેડ઼ીયું ધમેમેં પ્યા તાં રસ્તે ઓલાંધી કૂથરીમેં જરૂર કિંક ખાવા કે હુંધો   હેવાઇ હિકડ઼ી ગોં કૂથરીમેં મોં વિધે ઉમરસીંજી નજર પોંધે ત ઇ ત લાગલો જ હી… હીકરીંધો ધોડ઼યો નેં ગોંજે મોંમ્યાં કૂથરી જટે, કપડ઼ જો છેડ઼ો ગોંજે મોંમેં વો સે જલે ગોં ભગી! ઇન પુઆ રાંધેં ચડ઼લ સત-અઠ કુત્તા ગોંકે ઘેરી વર્યા, નેં ગોંજે મોંમેં લફધે કપડ઼જા છેડ઼ા જલે ને સામ સામેં તાણ્યોં! ભસ પોય કુરો ભચે? કપડજા લીરેલીરા થ્યાં તીં વરી હિકયાર ઉમરસીંજે અરમાનજા પ લીરેલીરા થ્યા! કરે છડ્યો.ઉમર કાસૂતેં ખારાણૂં જ  

 તોવારી ચાય અસાંકે મુઠો ડિનેં!

           બોય જેણા નિસાકા વિજી ઘર ડીંયાં થ્યા.ઘરકે ઓડા ઓડા પુગા ત ઉમર  પિંઢજે ભાગજી મજૂરી ઉમરસીંકે ડિઇ ચેં

હાં, હી ઢીંઙલા નેણાંભાભીકે ડીજ નેં ચોજ કપડ઼ ગિનીને સિવે મેરાઇકે ડિઇ અચે તૂં યાર! હમેસ નોંય નોંયજ્યું કરીયેંતો!

નં ધોસ્તં તોજે ભાગજા પૈસા આંઉ નઇં ગિનાં

હીં તોજો-મૂંજો કરે ભાઇબંધીકે ગાર મ ડે

તોંય હી પૈસા ત મૂંનું કીં ગિનાજેં?તૂં યાર તોજે નિકાલા પૈસા ભેરા કરીયેંતો સે મૂંનું કીં ગિનાજે?’

ન્યાર ધોસ્ત! નિકા થીંધા જ થીંધા પાં કિસ્મત કીં વિકી નાંય ખાધી, કો કેંવટ ગિરવી રખઇ આય.’

‘હા, ગાલ તોજી નિપટ સચ્ચી, સોન જેડ઼ી આય

તેંમે વરી વ્યે વરે,આંઉ ને મિરીયાં હાજીપીરવલીજે ઉર્સ ટાણે ભંધગીમેં અઢ રખઇ આય  જ હે વલી,ઓલીયા અસાંજા નિકા અગલે ઉર્સનું મોંધ થીંધા ઉર્સ ટાણે અસૂં બોંય પગે હલી આંજી સલામતે અચીંધાસી. નેં ઊ ગરીબનવાઝ મિણીજી સુણેતો ત પાંજી ઇલ્તજા   પ જરૂર પુરી કરીંધો,તું ઇનજી ફિકર મ કર

‘હા,ઇ જરૂર તોજી મુરાધ પૂરી કરીંધો ..’

ન્યાર,હા-ના કે આય ત તોકે મિરીયાંજા સોં અઇ.’

અરે!અરે! હી કુરો કે?મિરીયાંજા સોં કુલા ડિને?

ઇન્સાન પિંઢકે વલેમેં વલી સયજા સોં ખણે તે મિરીયાં મૂંકે પિંઢજી રૂહનૂં પ વધારે અઝીઝ આય ઇતરે ઇનજા સોં ડિનાં અઇ.હાણે ના મ ક જ.

    હી સુણી ઉમરસીંજી અખ ભરજી આવઇ.

હાણેં અખીયું ઉગ નેં ટાણે ઘરે પુજ. રૂંધો રૂંધો ઘરેં વેંને સવારે નેણાંભાભી ફોઇધાર વારેજી પુછાણું ગિની ગિની મૂંજી ત ૦૦ઠેડ઼ કઢી વિજધી

        ઇન ગાલ તેં મુરકીને બોય પિંઢપિંઢજે ઘરેં ઉસ્યા.ઉમર ચેં વેં તીં ઉમરસીં નેણાંકે પૈસા ડિનેં નેં કપડ઼ ગિની સિભાયલા ડિનેજો ચેં. નેણાં પિંઢકે પસંન આયો એડ઼ો આભેજો કપડ઼ ગિની છોરેકે સિવે મેરાઇ વટે કોઠે વઇ, નેં માપ ડેરાય ને આભો સિભણ ડિઇ આવઇ.

         ચાર ડીં રઇને, સવારજો ઉમરસીં સિરાંણ પીધંતે તડેં નેણાં ચેં

બિપોરજો વરો તડેં સિવે મેરાઇવટા જીવલેજો આભો ખણી અચીજા

     ઇ ગાલ ઓટે વિઇ બેડ઼ી ધમીંધે ઉમર સુણી ગિડ઼ે. ઉમરસીં બારા આયો. બોય ભેરા રવાના થેઆ ત કંઠેકુરાજી વાટ છડે ઉમર વડી ભજાર ડિંયા હથગાડી વારેં ઉમરસીં પુછે

હિડાં વડી ભજાર કોરા કિત તો વિઞેં?’

ન્યાર, તું આભેજો કપડ઼ વેરાં તો ભેરો ફિરાય પોય કુરો થ્યો સે ખબર આય નં?ઇતરે   હાણેં તું સિવે મેરાઇ વટા આભો ગિનીને હિક્યાર ઘરેં પુજાય અચ, ખોટો જોખમ નતો ખપે.આંઉ પિમુસેઠ જી વખારતા સિરમીટ ભરિયાંતો તૂં ઉડાં અચીજ.’

         ઉમરસીં કીં પણ હા-ના કરે વિગર સિઇધો જ સિવે મેરાઇ વટે પુગો. ઉતા જીવલેજો આભો ખણી ઉભાઉભ ઘરડીંઆ રવાનું થ્યો. ઘરવટ પુજંધે જ સેરીમેં થીધલ કલોગો સુણી ઇનકે ખબર પિઇ પડ઼ાઇ લફાયલા આગાસીતેં ચડ઼લ કોક છોરો બિઇબૂંજી આગાસી તા છણ્યો આય. સુણી ઉમરસીં ઉન જ પલ સટ કઢેં જ કીંક મધધ થિઇ સગે. પ ઉત પુજી ન્યારેં નેણાં જીવલેજો મથો ખોરેમેં રખી ફાટઇ અખીયેં ધબ્‍ થિઇ વિઇ હૂઇ ને સીખ થઇ વઇ હુઇ નેં જીવલેજી ખોંપરીમ્યાં રાણું રત વયોતે. ઉમરસીં જે હથમ્યાં કૂથરી છુટી વિઇ સે ઇન રતજે તરામેં છણઇ! ઉમરસીં બી હથેં મથો જલી ગૂડેવરાંણ વિઇ ર્યો, ઇનજે જે મોંમ્યાં ઉબરાડ઼ નિકરઇ.(પુરી)

કચ્છમિત્રજી મધુબન પૂર્તિમેં તા.૧૪.-૦૭-૨૦૧૩ જો પધરી કે મેં આવઇ

                   


Follow

Get every new post delivered to your Inbox.

Join 234 other followers