Archive for ઓગસ્ટ, 2011

વાલો

ઓગસ્ટ 23, 2011

“વાલો”

(રાગઃઠાકર મંધરમેં હુઇ થારી………)

 અંધારી આઠમજી રાત કારી,
ભેણ મેણે સરાણજી રાત કારી(૨)
ગોકુળમેં નંધ ઘરે વગી થારી… … … … . અંધારી
ખાંગા થઇ મેઘ વઠા ખાંડાધાર(૨)
ગજણ ગજેતી મથે વજ ચમકાર. … … ..અંધારી
ગોંયે જે થણ મંજા ત્રસક્યા ખીર(૨)
કારી કારી જમનાજા હરખ્યા નીર. … … .અંધારી
ફળફૂલ ડસધે ઉભર્યા અપાર(૨)
કોયલ કલોલ કરે મોર મલાર .. … … … અંધારી
હરખ્યા જશોડા ને રાજા નંધ(૨)
ગોપી ગોપાલમેં થ્યો આનંધ… … … …  અંધારી
ધરણીધરકે ધરણીધરે(૨)
વાલો પરગટ થ્યો અજ નંધ ઘરે … … .. અંધારી

બ કાગર

ઓગસ્ટ 20, 2011

બ કાગર

(૧)

સેઠ સાહેબ

            કોય રિકસા વારેકે બોલાઇધાવો તીં “એઇ મનોજ” ઇં રડ઼ વજી અઇ મુંકે બોલાયો તા. અઇ ઇં કરે સગોતા કારણ ક આંઉ હકડ઼ો મામુલી માડ઼ુ અઇયા સાવ મામુલી કોય લાયકાત વગરજો કધાચ આંજી નજરમેં આંજી ધુકાનજો નોકર વધુ માન ડિને લાયક હુંધો.
        બોલય પ્વા અઇ મુંકે ૧૦% જ્તરી હુભ ઉમેરે ધમકી ભરલ અવાઝ સે પુછોતા
“કેડ઼ો માડ઼ુ અઇયે તું?મોં પણ નતો વતાઇયેં. કિન ધુનિયામેં વસેંતો?
“કીં હેર ડસાજે નતો? હી તોજી રીત આય?”
       આંજે મણી સવાલેજા જભાભ આંઉ સલુકાઇસે ડીંધોસે એડ઼ી ખાત્રી હુંધે અઇ મુંતે રોફ કરે સગોતા.આંજે નકામે સવાલેજા જભાભ ડીણા આંઉ મુંજી ફરજ સમજાતો ઇન લાય કરે ન ક મુંકે આં પ્રત્યે માન આય પણ ઇન લાય કરે ક કડ઼ેક આંજે ઘરે માની ખાધી આય,કડેક આંજી ધુકાનતા ઉધાર ગિડી આય ત કડેક આં વટા હથ ઉધાર પૈસા ગિડ઼ા અઇ.આંજે ઇની ઉપકાર ભધલ મું મુંજો સ્વમાન આ વટ ગિરવી રખ્યો આય.અઇ મુંજો સ્વમાન મુંકે પાછો નઇ ડ્યો ને મંગે જીતરી મુંએ હેમથ નઇ અચે.
હાફિસમેં મુંજો હકડ઼ો માલક આય જ પણ હિન સેરજી ભજારમેં પણ બ્યો મુંજો માલક આય સે અઇ અયો.
ઇન સિવાય ત્રઇ માલક આંજી ચાય
ચોથો માલક આંજે ઘરજી માની
પંઞઉ માલક આજે ધુકાન તા ગનેલો ઉધાર માલ
છંઉ આં વટા ગિનલ હથ ઉધાર પૈસા
       મુંકે આંકે રોજ મોં વતાયો જ ખપે કારણ ક આંકે મુંજી હાફિસજો રોજ કમ પે તો આંઉ જ આંજો કમ સેલાઇસે પતાય ડિંયાતો અન ભધલ મુંકે મુંજી હાફિસમેં અખિયેં થઇ રોણું ખપેતો પણ તેંસે કુરો?આંજો મુંતે ઉપકાર આય.
અધ કોપ ચાય જુકો હિન ખલક્તે વસધલ કોયકે પણ અઇ સ્વારથ વિગર પિરાયો નતા.
હકડ઼ો ભાણ ઇતરો ત રોજ આંજી એંઠમેં વેંધો હુંધો
ઉધાર જુકો અઇ બેં ગિરાક વારેંજી મુંકે પણ ડ્યોતા
હથ ઉધાર જેંકે અઇ હકડ઼ી જાતજો રોંકાણ લેખ્યોતા
મુંકે હક્ડ઼ી ચોટ મારે વજેજો હક્ક આંકે ડિનેમેં અચે તોય અઇ નઇ મઞયો કારણ ક મુંકે લિખ લિખ મારેજી આંકે મજા અચેતી.  
અઇ મુંકે બપોરજો માની ખારાયો ને ઇનજો રત થીયે તેનું મોંધજ અઇ મુંજો રત પીધેજો ચાલુ કર્યોતા
મુંજે મનજી તાકાત કે અઇ સેલાઇસે આંજે ભુધમેં પુરે છડ્યા અયો.
મુંજે મનજી તાકાતજી હાલત પિંજરેમેં પુરલ પોપટથી પણ ભેધ આય.
કારણ ક પિંજરેમેં પુરલ પોપટ બારજી ખલક નેરે સગેતો જડ઼ેં આંજે ભુધમેં ત નિપ્પટ અંધારો આય
જતરો જોરધાર આંજો ગણિત આય ઇતરો જ નબડ઼ો મુંજો નસીભ આય.
ક્યાં તંઇ હીં હલધો હી?
લી.અભાગિયો મનોજ

(૨)

સેઠ સાહેભ
ઘણે ડીં થ્યા મું આંકે મોં નાય વતાયો તેંસે અઇ આંજો મડ઼ે તાપ આંજે નોકરતે ઉતારીધા હુંધા જેડ઼ો કર
ઇન સાલે જો જડેં કમ પે તડે હાજર નતો વે
ઇનજી હાફિસમેં તપાસ કઇ ત ખબર પઇ ક બાર ગામ વ્યો આય પૈસા ભાકી આઇ સે ડે નતો ને હીં ટિકિટભાડેમેં વિઞાયતો
જોકે આંઉ હેર આચાં ત અઇ મુંતે તપો નઇ મુંકે ખબર આય ક અઇ હેર ઇન હાલતમેં નયો. આંજી જાહેર ઇજ્જત મથે જભરજસ્ત ઘા થ્યો આય.આંકે ઇં લગેતો ક કોય આંજો નક કપેને આંજે હથમેં ડઇ ડિને આય.ભલે આંઇ આંજે ડેખાવ સાચવે ગિનધા પણ મિંજો મિંજ ત અઇ સાવ જુરી પ્યા અયો
આંકે ઇં પણ લગેતો ક હેર આંઉ હાજર વોત ત ઘણે ઉપયોગી થ્યોવોસેં
પણ મુંકે ઇ ગાલ ચોણ ડ્યો ક હેર આંઉ સુખી અઇયા હા અઇ જિન કારણસર હેર ડુખી અયો ઇન જ કારણસર આંઉ સુખી અઇયા
મુંજે સુખ પ્વા આંજો સીધો ન પણ આડ્કતરી રીતે વડો ફાડ઼ો આય જ.
મુંજો હી બ્યો જનમ આય.હિન બે જનમમેં મુંજો કોય માલક નાય આંઉ જ મુંજો માલક અઇયા
હાણેં મુંકે આંજી ચાય આંજી માની આંજી ધુકાનજો માલ ક આંજે પૈસે વગર હલધો પણ મુંજે સ્વમાન વગર નઇ હલે.
અડ઼ે હા! આંજા ભાકી રેલ પૈસા પણ આંઉ થોડ઼ે ટેમ પ્વા ચુકાય ડીંધોસે.આંઉ અચાં તડે મુંકે ડસી ઉઘરાણી કરેજી ઉતાવડ઼ મ કજા.મુંસે નિણાઇસે ગાલ કજા
કેડ઼ો માડ઼ુ અઇયે તું? મોં પણ નતો વતાઇયેં કઇ ધુનિયામેં વસેતો? એડ઼ી ભાસા મ વાપરીજા.
હાણે આંકે મિલાં તડે આંજે મોંતે આનંધ આનંધ હુંણુ ખપે
મુંકે નિણાઇસે પુછજા કીં અયો મનોજકુમાર? તબિયત ભરોભર આય ન?
હાણે આંકે ખ્યાલ અચી વ્યો હુંધો ક આંજી ડાઇ ધી ડકસા ઘર છડેને કેં ભેગી ભજી વઇ આય
ખેર! તબિયત સાંચવીજા જકીં થીણજોવો સે થઇવ્યો આય.
ડકસા હેર બોરી રાજી આય ભસ થોડ઼ે ડી પ્વા અચી વિઞોતા
આંજા ભાકીજા પૈસા આંકે ચોક્કસ ડઇ ડીંધેસે.
આસરવાધ ડિનેજી ભધલી ડારો મ ડિજા
લી.નસીભધાર મનોજજા પેંણામ

(પ્રગટઃશ્રીરંગ મે ૧૯૮૦)
મુર લેખકઃ શ્રી યસવંત ઠક્કર
તરજુમોઃ પ્રભુલાલ ટાટારીઆ “ધુફારી”

કીં સુંઙણણું?

ઓગસ્ટ 4, 2011

“કીં સુંઙણણું?”

“નર પેણલ આય ક વાંઢો ઇ કીં ખબર પે?”

અસાંકે હકડ઼ો ડી વિચાર અયો ક બાઇ પેણીલી આય ક વાંઢી સે તિન ટાણે જ સુઙણી ગનાજે  પણ….હી ભમરાડે મોરલે માડ઼ુ કે કીં સુઙણણું?
      બાઇ સેંથેમેં કંકુ ભરલ વે કાં ત મંગડ઼સુતર પેર્યો વે ત ઇન વટે લગનજો પક્કો લાયસંસ આય…ધાર્યો ક ઇન મિંજા કીં પણ ન ડિસજે તોંય સનો સનો મુરકધી વે ડિઠે જરા જાજરમાન લગધી વે ને પિંઢજીમેં કુરો વતાયણું ને કુરો લકાયણું ઇનજી સુજાગતા વે ને ભેફિકર ચાલ વે ત ઇ નખરાડ઼ી સ્વાગણ જ હુંધી ઇં ચઇ સગાજે……
પણ માડ઼ુમેં ત ખબર જ ન પે ક હી નર ખીલે બંધલ આય ક રખડલ આંખલો આય ત વાંચક ભાવર ને ભેનરૂં  મડ઼ે નીરખે પ્વા જાણકારે સે ચર્ચા વિચારણા કે પ્વા જકી અસાંજે હથ લગો ઇ જાહેર જનતા જે લાભમેં પેણલ નરજા લખણ રજુ કરિયુંતા.
•    જેંજે ડાચે સામે નેરીધેં જ ડયા અચે,જેંકે સટ કઢી મધધ કરેજો મન થીએ… જેંજા હાલ હવાલ પુછેજો મન થીએ (જોકે    તોજા હેડ઼ા હાલ કેરે કેં ઇં પુછીને જજો ડુખી ત ન જ કારાજે) જેંકે હેમથ ડિનેજો મન થીએ ઇ નર પેણલ વે
•    જુકો નીચી મુન કરેને ઇં હલ્ધો વે કર રસ્તે મિંજા હારાઇ વિઞલ સુખ ગોતીંધોવે….ઇ નર પેણલ વે
•    જુકો બોરો ઓછો બોલધો વે,,ગાલ વિચ્ચમેં કડેં ન બોલધો વે,,ધલીલ કડેં પણ ન કંધો વે ને જુકો હંમેશા ભલે…લાટ..હલધો..ફાવધો…વાંધો નાંય…અઇ ચો તીં…આંજો કમ થઇ વેંધો…અજ ઉપવાસ આય…એડ઼ો કેડ઼ી ખર કિતરી વાર કુછધો વે… ઇ નર પેણલ વે
•    જેંજે ડાચે તે ને ડઇ તા લડાઇજે મેધાન મ્યાં હથિયાર હેઠ રખી આયોવે એડ઼ો લગધો વે ડાચેતે ને ડઇ તે નિંઢે વડે ઘા જા નિસાન વેં…કડેક પટ્ટા-પીંઢી કેલ વે ખાસ કરેને ઘર મ્યાં બાર નકરધો વે… ઇ નર પેણલ વે
•    જુકો ઘરમેં વે તડે ઘણખરો માટ કરેને વિઠો વે પણ ઘરમંજા બાર નિકરધે જોરસે બોલધોવે…અસોસાર બોલ્યા કંધો વે…કડેંક સકારણ ક અકારણ ખિલ્યા કંધો વે… ઇ નર પેણલ વે
•    જુકો પિંઢજે ઘરમેં રૂમ ભંધ કરેને હેકલો જ કેંજી પણ મધધ વગર જજી જ હેમથ ને જોસમેં તકિયેકે તકિયેસે પિટીંધે કુછધો વે…ગિન ગિનધી વિઞ…. ગિન ગિનધી વિઞ તું ત…. ઇ નર પેણલ વે
•    જુકો પેલી તારીખજો રાજા પાઠમેં વે ને ૨૦ તારીખ તાં ફકીર થઇ ઉધાર પેસા ગિનેજો મેડ઼ કંધો વે… ઇ નર પેણલ વે
•    જુકો ગાલ ગાલમેં ઇં બોલધો વે ક “હી મડ઼ે ત નસીભજા ખેલ અઇ ભા… માડ઼ુજો માલક વટ કીં ભકા નાય…ધાર્યો ત ધણી જો(ક ધણિયાણીજો) જ થીએ…. ઇ નર પેણલ વે
•    જુકો ઘરમેં વે ત અસોસાર ઇં જ બોલધો વે…પિત્તર મ ધમ….ભેજેજી ડંઇ મ કર…મથાકુટ મ કર…ચાંતો તી કર….લોઇ મ પી(મચ્છર મુંઙણ કે પીણ થોડોક રે લાય ડે)…. ઇ નર પેણલ વે
•    ઉનારેજી રજામેં જજો જ રાજી ડિસાજે ત કાં ઘરવારી માઇતરે વઇ આય કાં વિઞેજી તૈયારી આય…. ઇ નર પેણલ વે
•    જુકો હાફિસ તા ઘરે વેંધો વે તડેં હથમેં થેલી ત જલેલી જ વે…. ઇ નર પેણલ વે
•    જો બાઇ ને માડ઼ુ ભેરા વેં તેંમે માડ઼ુ બ પગ મોંધ હલધો વે ત મંઞી ગિનજા ક ઇ જોડલો ધણી ધણિયાણીજો જ આય… ઇ નર પેણલ વે
•    જુકો હંમેશા ભજન ગાઇધે વે “કોઇ કોઇનું નથી રે કોઇ કોઇનું નથી રે” કાંત “દુખી મન મેરે સુન મેરા કહેના જહાં નહી ચૈના વહાં નહી રહેના”…. ઇ નર પેણલ વે
•    જુકો ઘરે અચી વડે અવાજસે ટીવી ચાલુ કરે ટીવી સામે વઇ રે… ઇ નર પેણલ વે
•    જુકો નર જિન બાઇ ભેરો રોંધોવે ઉન બાઇજો જ જનમ-ડી ધર વરે ભુલી વિઞે… ને તેંજો જિયાન પણ દર વરે ભોગવિંધો વે….ઇ જ નર લગનનું મોંધ ઇન જ બાઇ કે રાતજો ૧૨ વગે મુભારક ભાધ ડને લાય અતાલો થિંધો વે… ઇ નર પેણલ વે
•    જુકો નર ઓફિસમેં ઓવરટેમ કરેલાય હંમેશા રાજી વે…. ઇ નર પેણલ વે
•    જેંકે લગનજો અભિપ્રાય પુંછો ત ચે “લગન તો ભાઇ લાકડાના લાડુ છે (કધાચ લડુ ખેંણ વેંધે વિચાડ઼ેજા ડંધ ધુબીવ્યા વે.)….. ઇ નર પેણલ વે
•    જુકો કન ભંધ રખી સજો ડી છાંપેમેં મોં વિજી વિઠો વે ને હું…હા..હંમ એડ઼ા જભાભ ડીંધો વે…. ઇ નર પેણલ વે
•    જુકો હકડ઼ી બુક અસોસાર વાંચીધો વે ને નિસાકા વિજધો વે ઇ બુક ઇતરે બેન્કજી પાસબુક…. ઇ નર પેણલ વે
•    જુકો પિંઢજો લાટમાટ વ્યો વખત જાધ કંધો વે ને પિંઢ કેડ઼ો સુરમા વો તેંજી આખાણીયું સુણાઇધો વે… ઇ નર પેણલ વે
•    જુકો મુનજા વાર લેખે લેખેને વેડ઼િધો વે ક વેડ઼િધે વેડ઼િધે લેખિંધોવે…. ઇ નર પેણલ વે
•    જુકો લાટ-માટકે વખણિધોવે ખાસ કરેને બાઇયું (હક્ડ઼ી છડેને)… ઇ નર પેણલ વે

મુર લેખકઃમાલતી પટેલ
સાભારઃ સહિયારૂ સર્જન http://gadyasarjan.wordpress.com
કચ્છી તરજુમોઃપ્રભુલાલ ટાટારીઆ”ધુફારી”